B1 · Zdania podrzędne
Zdania względne
„der, die, das” jako „który, która, które”
Zaimek względny wygląda jak rodzajnik, rodzaj bierze z jednego zdania, przypadek z drugiego i nigdy nie można go pominąć.
W skrócie
- Zapamiętaj
- Rodzaj z zewnątrz, przypadek ze środka. Przyimek z przodu.
- Forma
- der / die / das / diemianownik – r. męski, żeński, nijaki, l. mnoga
- Słowa sygnałowe
- der
- die
- das
- den
- dem
- denen
- dessen
- deren
- was
- Pułapka
- Źle:Die Frau, die ich gesprochen habe mit.Dobrze:Die Frau, mit der ich gesprochen habe.
Teraz ty
Ćwiczenia do tego tematu: 5. Odpowiedzi sprawdza przeglądarka; żadna z nich nie opuszcza twojego urządzenia.
Teraz twoja kolejZdania do tego tematu: 3; ćwicz, pisząc – sprawdzanie od razu.
Forma
Formy obok siebie
Wszystkie formy w jednej tabeli: najpierw to, czemu odpowiada każda z nich, potem forma niemiecka – tak możesz je od razu porównać.
| mianownik – r. męski, żeński, nijaki, l. mnoga | der / die / das / die |
| biernik | den / die / das — die |
| celownik | dem / der / dem — denen |
| dopełniacz | dessen / deren / dessen — deren |
| z przyimkiem | mit dem, für den, über die |
Zasady po kolei
Forma, o którą chodzi w tym temacie
Rodzaj i liczba pochodzą od rzeczownika, przypadek od roli w zdaniu względnym – jak przy polskim „który”.
Der Film, den wir gestern gesehen haben, war gut.Film, który obejrzeliśmy wczoraj, był dobry.
Czasownik idzie na koniec, jak w każdym zdaniu podrzędnym.
Das ist der Kollege, der mir geholfen hat.To jest kolega, który mi pomógł.
Zaimka względnego nie można pominąć.
Das Buch, das ich lese, ist spannend.Książka, którą czytam, jest wciągająca.
Przyimek stoi przed zaimkiem, nigdy na końcu.
Die Frau, mit der ich gesprochen habe, war sehr freundlich.Kobieta, z którą rozmawiałem, była bardzo miła.
Przykładowe zdania
Der Zug, der um acht fährt, ist immer voll.Pociąg, który odjeżdża o ósmej, jest zawsze pełny.
Die Wohnung, die wir gesehen haben, war zu teuer.Mieszkanie, które oglądaliśmy, było za drogie.
Das ist der Mann, dem ich das Auto verkauft habe.To jest mężczyzna, któremu sprzedałem samochód.
Die Kollegen, mit denen ich arbeite, sind sehr nett.Koledzy, z którymi pracuję, są bardzo mili.
Der Autor, dessen Buch wir lesen, kommt aus Wien.Autor, którego książkę czytamy, pochodzi z Wiednia.
Więcej przykładowych zdań (8)
Der Brief, den du geschrieben hast, ist angekommen.List, który napisałeś, doszedł.
Die Leute, die hier wohnen, kenne ich nicht.Nie znam ludzi, którzy tu mieszkają.
Das Haus, in dem sie aufgewachsen ist, steht noch.Dom, w którym dorastała, wciąż stoi.
Der Freund, dessen Auto wir geliehen haben, ist verreist.Przyjaciel, którego samochód pożyczyliśmy, wyjechał.
Die Firma, für die er arbeitet, ist aus München.Firma, dla której on pracuje, jest z Monachium.
Alles, was er gesagt hat, war richtig.Wszystko, co powiedział, było prawdą.
Das Restaurant, das du empfohlen hast, war ausgebucht.Restauracja, którą poleciłeś, nie miała wolnych miejsc.
Die Kinder, denen wir geholfen haben, waren dankbar.Dzieci, którym pomogliśmy, były wdzięczne.
Pułapka, w którą często wpadają osoby mówiące po polsku
Uwaga
Polskie „z którą” trafia od razu we właściwe miejsce, więc ten błąd robisz rzadziej niż inni. Pułapka leży w przypadku: przyimek decyduje o przypadku zaimka, a polski przyimek bywa inny niż niemiecki. „Z którą” to narzędnik, ale mit wymaga celownika – więc mit der, nie mit die. „Dla której” to dopełniacz, ale für wymaga biernika – więc für die. Buduj zdanie od niemieckiego przyimka, nie od polskiego.
Całe wyjaśnienie
Czytaj całość · ok. 1 min
Niemieckie zaimki względne to rodzajnik określony, z kilkoma drobnymi zmianami w dopełniaczu i w celowniku liczby mnogiej. Der Mann, der dort steht „mężczyzna, który tam stoi”, die Frau, die angerufen hat „kobieta, która dzwoniła”, das Kind, das draußen spielt „dziecko, które bawi się na dworze”.
Tu polski bardzo ci pomaga, bo „który” działa dokładnie tak samo. Rodzaj i liczbę zaimek bierze od rzeczownika, do którego się odnosi, a przypadek od swojej roli w zdaniu względnym: „film, którego nie widziałem”, „kobieta, której pomogłem”. Po niemiecku: der Mann, den ich gesehen habe – rodzaj męski przez Mann, biernik, bo mężczyznę ktoś widzi. Zadajesz te same dwa pytania co po polsku.
Także przyimek stoi w obu językach przed zaimkiem: „kobieta, z którą rozmawiałem” – die Frau, mit der ich gesprochen habe. I w obu językach zaimka nie wolno pominąć. Nowy jest tylko szyk: odmieniony czasownik stoi na końcu, jak w każdym zdaniu podrzędnym.
Warto wiedzieć1
Warto wiedzieć
Porównanie z polskim: „który” działa tak samo
Polskie „który, która, które” zachowuje się jak niemieckie der, die, das: rodzaj od rzeczownika, przypadek od roli w zdaniu, przyimek z przodu, nigdy pominięty. „Mężczyzna, którego widziałem” – der Mann, den ich gesehen habe; „mężczyzna, któremu pomogłem” – der Mann, dem ich geholfen habe. Po „wszystko” i „coś” polski mówi „co”, a niemiecki tak samo was: alles, was ich weiß „wszystko, co wiem”.
Das ist der Mann, dem ich geholfen habe.To jest mężczyzna, któremu pomogłem.
Jak dobrze znasz ten temat?
To pole wypełnia się samo, gdy poćwiczysz. Możesz je tu zmienić w każdej chwili.
Następny na ścieżce: 70 · Słabe rzeczowniki męskieWróć do ścieżki nauki
Odmiana czasowników z tej strony: sein · haben · sehen · lesen · kommen · fahren · arbeiten · sprechen