A1 · Czasy
Perfekt (czas przeszły złożony)
przeszłość mówiona
„haben” albo „sein” i imiesłów na końcu — tak Niemcy mówią o wczoraj.
W skrócie
- Zapamiętaj
- Ruch i zmiana biorą „sein”. Wszystko inne bierze „haben”.
- Kiedy
- Zaprzeszłość
- Przeszłość
- Przeszłość powiązana z teraźniejszością
- Teraźniejszość
- Przyszłość
- Zakończone w przyszłości
Przeszłość — Coś, co się wydarzyło, skończyło i zostało tam, gdzie się wydarzyło.
- Forma
- ich habe gemachtja (zrobić)
- Słowa sygnałowe
- habe
- hat
- bin
- ist
- ge-
- -t
- -en
- gestern
- letzte Woche
- Pułapka
- Źle:Ich habe nach Berlin gefahren.Dobrze:Ich bin nach Berlin gefahren.
Teraz ty
Ćwiczenia do tego tematu: 6. Odpowiedzi sprawdza przeglądarka; żadna z nich nie opuszcza twojego urządzenia.
Teraz twoja kolejZdania do tego tematu: 4; ćwicz, pisząc – sprawdzanie od razu.
Forma
Jak tworzy się formy
W każdym wierszu najpierw jest znaczenie, potem forma niemiecka. Kolory pokazują, co zmienia się od jednej formy do następnej.
temat (regularny) znacznik czasu czasownik posiłkowy
| ja (zrobić) | ich habe gemacht |
| ty (zrobić) | du hast gemacht |
| on, ona, ono (zrobić) | er / sie / es hat gemacht |
| my (zrobić) | wir haben gemacht |
| „wy” (zrobić) | ihr habt gemacht |
| oni, one; „Sie” (zrobić) | sie / Sie haben gemacht |
| ja (pojechać) | ich bin gefahren |
| ty (pojechać) | du bist gefahren |
| on, ona, ono (pojechać) | er / sie / es ist gefahren |
| my (pojechać) | wir sind gefahren |
| „wy” (pojechać) | ihr seid gefahren |
| oni, one; „Sie” (pojechać) | sie / Sie sind gefahren |
| czasownik słaby | machen – gemacht – ich habe gemacht |
| czasownik mocny | sehen – gesehen – ich habe gesehen |
| z „sein” | fahren – gefahren – ich bin gefahren |
| rozdzielnie złożony | ankommen – angekommen – ich bin angekommen |
| bez „ge-” | verstehen – verstanden, telefonieren – telefoniert |
Zasady po kolei
Forma, o którą chodzi w tym temacieSłowo, które jej wymaga
Czasownik posiłkowy stoi na drugim miejscu, a Partizip II na końcu zdania.
Ich habe gestern den ganzen Tag gearbeitet.Wczoraj cały dzień pracowałem.
Czasowniki ruchu do jakiegoś miejsca i zmiany stanu biorą sein; wszystkie inne — haben.
Wir sind nach Hamburg gefahren.Pojechaliśmy do Hamburga.
Czasowniki słabe tworzą Partizip II przez ge- … -t, mocne przez ge- … -en.
gekauft, getrunkenkupiony, wypity
Czasowniki nierozdzielnie złożone i czasowniki na -ieren nie mają ge-.
Er hat das nicht verstanden.On tego nie zrozumiał.
Przykładowe zdania
Ich habe gestern einen Film gesehen.Wczoraj obejrzałem film.
Wann bist du angekommen?Kiedy przyjechałeś?
Sie hat mir nichts gesagt.Ona nic mi nie powiedziała.
Wir sind zu Fuß gegangen.Poszliśmy pieszo.
Hast du schon gegessen?Jadłeś już?
Więcej przykładowych zdań (8)
Was hast du am Wochenende gemacht?Co robiłeś w weekend?
Der Zug ist pünktlich angekommen.Pociąg przyjechał punktualnie.
Ich habe den Schlüssel verloren.Zgubiłem klucz.
Sie ist erst um Mitternacht eingeschlafen.Ona zasnęła dopiero o północy.
Wir haben lange darüber gesprochen.Długo o tym rozmawialiśmy.
Hat er dir geantwortet?Odpowiedział ci?
Ich bin in Köln geboren.Urodziłem się w Kolonii.
Sie haben das Haus letztes Jahr gekauft.W zeszłym roku kupili dom.
Pułapka, w którą często wpadają osoby mówiące po polsku
Uwaga
Polski nie podpowiada tu niczego, bo w polskim czasie przeszłym nie ma czasownika posiłkowego. Wiele osób bierze więc zawsze haben, bo to forma, która pojawia się najczęściej. Test brzmi: ruch z punktu A do punktu B albo zmiana stanu? Wtedy sein. Zrób ten test w chwili, gdy wybierasz czasownik, a nie na końcu zdania — bo czasownik posiłkowy stoi na drugim miejscu i trzeba go wybrać, zanim pojawi się imiesłów.
Całe wyjaśnienie
Czytaj całość · ok. 1 min
Perfekt to podstawowy czas przeszły w mowie. Składa się z dwóch części: czasownika posiłkowego haben albo sein na drugim miejscu i Partizip II na końcu zdania: Ich habe gestern einen Film gesehen — „wczoraj obejrzałem film”. Wszystko inne staje między nimi.
Dla Polaka najważniejsze jest to, czego tu nie ma: aspektu. „Oglądałem film” i „obejrzałem film” to po niemiecku to samo zdanie — ich habe einen Film gesehen. Nie szukaj osobnej formy dokonanej; jeśli chcesz podkreślić, że coś trwało, dodaj lange albo den ganzen Abend, a że się skończyło — schon albo zu Ende.
Drugie zadanie to wybór czasownika posiłkowego. Większość czasowników bierze haben. Sein biorą czasowniki ruchu z miejsca na miejsce i zmiany stanu: ich bin gefahren, ich bin eingeschlafen. Polski nie ma tu żadnego odpowiednika, więc ten wybór trzeba ćwiczyć.
Warto wiedzieć1
Warto wiedzieć
Porównanie z polskim: aspekt zamiast dwóch czasów
Po polsku wybierasz aspekt: „czytałem” (trwało) albo „przeczytałem” (skończone). Po niemiecku wybierasz czas według sytuacji: w rozmowie Perfekt, w tekście Präteritum. Oba polskie zdania to w mowie ich habe das Buch gelesen. To ułatwienie, ale ma cenę: trzeba nauczyć się Partizip II każdego czasownika i wybrać haben albo sein. Jeśli różnica aspektu jest ważna, powiedz ją słowami: ich habe den ganzen Abend gelesen— „czytałem cały wieczór”ich habe das Buch schon zu Ende gelesen— „przeczytałem już tę książkę do końca” Dobra wiadomość: niemiecki czas przeszły nie ma rodzaju. Ich habe gelesen mówi każdy.
Ich habe das Buch gelesen.Czytałem / przeczytałem tę książkę.
Jak dobrze znasz ten temat?
To pole wypełnia się samo, gdy poćwiczysz. Możesz je tu zmienić w każdej chwili.
Następny na ścieżce: 17 · „sein” i „haben”: być i miećWróć do ścieżki nauki