B1 · Zdania podrzędne
Pytania zależne i zdania z „zu”
„ob”, zaimki pytające i „zu” z bezokolicznikiem
Pytanie wewnątrz zdania przestaje być pytaniem – a zdanie bez własnego podmiotu dostaje zu.
W skrócie
- Zapamiętaj
- wann pyta o czas, wenn stawia warunek, ob znaczy „czy”.
- Forma
- Wann kommt der Zug?pytanie wprost
- Słowa sygnałowe
- ob
- wann
- wo
- wie
- warum
- zu
- um ... zu
- ohne ... zu
- Pułapka
- Źle:Ich weiß nicht, wenn er kommt.Dobrze:Ich weiß nicht, wann er kommt.
Teraz ty
Ćwiczenia do tego tematu: 5. Odpowiedzi sprawdza przeglądarka; żadna z nich nie opuszcza twojego urządzenia.
Teraz twoja kolejZdania do tego tematu: 3; ćwicz, pisząc – sprawdzanie od razu.
Forma
Wzorce w skrócie
Każdy wiersz mówi najpierw, kiedy albo do czego służy wzorzec, a potem podaje niemiecki przykład.
znacznik pytania
| pytanie wprost | Wann kommt der Zug? |
| pytanie zależne | Weißt du, wann der Zug kommt? |
| tak / nie | Er fragt, ob du Zeit hast. |
| bezokolicznik z „zu” | Ich habe vergessen anzurufen. |
| „um … zu” | Ich rufe an, um einen Termin zu machen. |
Zasady po kolei
Forma, o którą chodzi w tym temacieSłowo, które jej wymaga
Pytanie zależne to zdanie podrzędne: czasownik na końcu, bez znaku zapytania w środku.
Ich weiß nicht, wo er wohnt.Nie wiem, gdzie on mieszka.
Pytanie typu „tak / nie” wprowadza ob – polskie „czy”.
Sie hat gefragt, ob wir kommen.Zapytała, czy przyjdziemy.
Gdy oba zdania mają ten sam podmiot, zamiast dass używa się bezokolicznika z zu.
Ich hoffe, dich bald zu sehen.Mam nadzieję, że niedługo cię zobaczę.
W czasowniku rozdzielnie złożonym zu stoi między przedrostkiem a tematem: anzurufen, aufzustehen.
Es ist Zeit aufzustehen.Czas wstawać.
Przykładowe zdania
Können Sie mir sagen, wo der Bahnhof ist?Może mi Pan/Pani powiedzieć, gdzie jest dworzec?
Ich weiß nicht, ob das stimmt.Nie wiem, czy to prawda.
Er hat versprochen, morgen anzurufen.Obiecał, że jutro zadzwoni.
Wir sind früher gefahren, um den Stau zu vermeiden.Wyjechaliśmy wcześniej, żeby ominąć korek.
Sie ging, ohne etwas zu sagen.Wyszła bez słowa.
Więcej przykładowych zdań (8)
Weißt du, wie lange das dauert?Wiesz, jak długo to trwa?
Sie hat mich gefragt, ob ich Zeit hätte.Zapytała mnie, czy mam czas.
Ich habe vergessen, das Fenster zuzumachen.Zapomniałem zamknąć okno.
Es ist schwer, das zu erklären.Trudno to wyjaśnić.
Er ging weg, ohne sich zu verabschieden.Wyszedł, nie żegnając się.
Wir haben angefangen, Deutsch zu lernen.Zaczęliśmy uczyć się niemieckiego.
Ich weiß nicht, warum sie nicht angerufen hat.Nie wiem, dlaczego nie zadzwoniła.
Sie fuhr in die Stadt, um einzukaufen.Pojechała do miasta na zakupy.
Pułapka, w którą często wpadają osoby mówiące po polsku
Uwaga
Polskie „kiedy” i „jeśli” mają po niemiecku trzy odpowiedniki i nie można ich zamieniać. Wann pyta o czas, także w pytaniu zależnym: „nie wiem, kiedy przyjdzie” – Ich weiß nicht, wann er kommt. Wenn to warunek albo powtarzająca się okazja. Ob to „czy”. Zdanie Ich weiß nicht, wenn er kommt brzmi jak „nie wiem, jeśli przyjdzie” – warunek zawieszony w powietrzu.
Całe wyjaśnienie
Czytaj całość · ok. 1 min
Pytanie przytoczone w innym zdaniu staje się zdaniem podrzędnym: czasownik idzie na koniec. Wann kommt er? zmienia się w Ich weiß nicht, wann er kommt. – „nie wiem, kiedy on przyjdzie”. Słowo pytające zostaje i pełni rolę spójnika, dokładnie jak po polsku.
Pytanie typu „tak albo nie” nie ma słowa pytającego, więc niemiecki wstawia ob: Er fragt, ob wir mitkommen. To dokładnie polskie „czy”: „pyta, czy idziemy z nimi”. Tu masz przewagę nad uczącymi się z angielskiego, którzy mylą ob z wenn. Wystarczy pamiętać: gdzie po polsku mówisz „czy”, po niemiecku mówisz ob.
Drugi typ zdania w tym temacie nie ma podmiotu. Gdy obie części mają ten sam podmiot, niemiecki używa bezokolicznika z zu na końcu: Ich habe vergessen, den Brief einzuwerfen „zapomniałem wrzucić list”. Polski ma tu sam bezokolicznik, niemiecki potrzebuje zu. Przy czasowniku rozdzielnie złożonym zu wchodzi do środka, między przedrostek a temat, i całość pisze się razem.
Warto wiedzieć1
Warto wiedzieć
Porównanie z polskim: „czy” to ob, a „żeby” to um … zu
Polskie „czy” w pytaniu zależnym zawsze oddajesz przez ob: „nie wiem, czy to prawda” – Ich weiß nicht, ob das stimmt. Cel z tym samym podmiotem, po polsku „żeby” z bezokolicznikiem, to po niemiecku um … zu: „dzwonię, żeby umówić wizytę” – Ich rufe an, um einen Termin zu machen. A polska forma na „-ąc” („nie żegnając się”) ma po niemiecku odpowiednik z ohne … zu: ohne sich zu verabschieden.
Ich weiß nicht, ob er kommt. Ich rufe an, um einen Termin zu machen.Nie wiem, czy przyjdzie. Dzwonię, żeby umówić wizytę.
Jak dobrze znasz ten temat?
To pole wypełnia się samo, gdy poćwiczysz. Możesz je tu zmienić w każdej chwili.
Następny na ścieżce: 82 · Nominalizacja: „das Essen”Wróć do ścieżki nauki
Odmiana czasowników z tej strony: sein · haben · sagen · können · kommen · gehen · sehen · fahren