A2 · Rodzajniki
Zaimki wskazujące: dieser, der
„dieser, jener, der da”
Niemiecki wskazuje za pomocą „dieser” — ale najczęściej akcentowanym „der”, i tak naprawdę się mówi.
W skrócie
- Zapamiętaj
- Wskazuj przez „dieser” albo „der … da”, nie przez „jener”.
- Forma
- dieser, diese, diesesodmienia się jak der
- Słowa sygnałowe
- dieser
- diese
- dieses
- jener
- hier
- da
- solch
- manch
- Pułapka
- Źle:Ich nehme jenen Mantel.Dobrze:Ich nehme den Mantel da.
Teraz ty
Ćwiczenia do tego tematu: 5. Odpowiedzi sprawdza przeglądarka; żadna z nich nie opuszcza twojego urządzenia.
Teraz twoja kolejZdania do tego tematu: 4; ćwicz, pisząc – sprawdzanie od razu.
Forma
Formy obok siebie
Wszystkie formy w jednej tabeli: najpierw to, czemu odpowiada każda z nich, potem forma niemiecka – tak możesz je od razu porównać.
| odmienia się jak der | dieser, diese, dieses |
| biernik, celownik, dopełniacz | diesen, diesem, dieses |
| akcentowany, samodzielny | Den kenne ich. |
| dopełniacz i celownik liczby mnogiej | dessen, deren, denen |
| oficjalnie, głównie w piśmie | jener, jene, jenes |
Zasady po kolei
Forma, o którą chodzi w tym temacieSłowo, które jej wymaga
dieser odmienia się dokładnie jak der.
Ich nehme diesen Mantel.Biorę ten płaszcz.
Akcentowane, samodzielne der to codzienny zaimek wskazujący.
Der war es.To był on.
Bliskie i dalekie pokazują hier i da, a nie jener.
Nicht das Buch hier, das da.Nie ta książka, tylko tamta.
Formy samodzielne różnią się w dopełniaczu (Genitiv) i w celowniku (Dativ) liczby mnogiej.
Ich habe mit denen gesprochen.Rozmawiałem z nimi.
Przykładowe zdania
Dieses Jahr fahren wir nicht weg.W tym roku nigdzie nie wyjeżdżamy.
Diesen Film habe ich schon gesehen.Ten film już widziałem.
Wer war das? — Der da.Kto to był? — Tamten.
Solche Fehler passieren.Takie błędy się zdarzają.
Manche Leute mögen das nicht.Niektórzy ludzie tego nie lubią.
Więcej przykładowych zdań (6)
Diese Woche habe ich frei.W tym tygodniu mam wolne.
In diesem Fall stimme ich zu.W tym przypadku się zgadzam.
Das da gefällt mir besser.Tamto podoba mi się bardziej.
Denen kann man vertrauen.Tym ludziom można ufać.
So einen Mantel suche ich.Szukam takiego płaszcza.
Dieser hier, bitte.Ten tutaj, poproszę.
Pułapka, w którą często wpadają osoby mówiące po polsku
Uwaga
Po polsku „tamten” to zwykłe słowo i łatwo przypisać mu jedno niemieckie: „ten = dieser, tamten = jener”. Ale jener, choć gramatycznie bez zarzutu, należy do pisma i dość oficjalnego języka; w sklepie brzmi jak zdanie z dziewiętnastowiecznej powieści. Niemiecki rozróżnia bliskie i dalekie słówkami hier i da: den Mantel da, „tamten płaszcz”. To przypisanie sprawia, że mówisz sztucznie właśnie tam, gdzie wskazywanie jest najbardziej potrzebne — w sklepie albo przy stole.
Całe wyjaśnienie
Czytaj całość · ok. 1 min
Dieser znaczy „ten” i odmienia się dokładnie jak der: dieser Mann, diese Frau, dieses Kind, diesen Mann, diesem Kind. Polskie „ten, ta, to, tego, temu” też się odmienia, więc sama zasada nie jest dla ciebie nowa. Warto znać każde słowo, które idzie za wzorem der, bo jedna tabela obejmuje też dieser, jeder, jener, welcher, mancher, solcher.
Po polsku masz „ten” i „tamten”. Niemieckie jener znaczy „tamten”, ale w mowie prawie nie istnieje. Bliskie i dalekie niemiecki rozróżnia za pomocą dieser albo akcentowanego der z dodanym hier lub da: der Mantel hier, „ten płaszcz (tutaj)”, das Buch da, „tamta książka”. Tłumaczenie „tamten” jako jener jest poprawne, ale brzmi bardzo książkowo.
Najczęstszy zaimek wskazujący to akcentowane der stojące samodzielnie: Den kenne ich, Die war das, Das ist gut — jak polskie „tego znam”, „to była ona”. Formy różnią się od rodzajnika tylko w dopełniaczu (Genitiv) i w celowniku (Dativ) liczby mnogiej: dessen, deren, denen.
Jak dobrze znasz ten temat?
To pole wypełnia się samo, gdy poćwiczysz. Możesz je tu zmienić w każdej chwili.
Następny na ścieżce: 59 · Pierwsze miejsce w zdaniuWróć do ścieżki nauki