B1 · Fiil: şimdiki zaman ve gövde
Edat isteyen fiiller
warten auf, denken an, hoffen auf
Fiil kendi edatını seçer, edat da hâli seçer — Türkçedeki „-i beklemek“, „-e kızmak“ gibi, ama ayrı sözcüklerle.
Bir bakışta
- Aklında tut
- Edat fiilin bir parçasıdır. Türkçedeki ekten değil, Almanca kalıptan yola çık.
- Biçim
- warten auf, denken an, sich freuen aufbelirtme hâli (Akkusativ)
- İşaret sözcükleri
- auf
- an
- über
- für
- mit
- darauf
- daran
- worauf
- woran
- Tuzak
- Yanlış:Ich warte für den Bus.Doğru:Ich warte auf den Bus.
Sıra sende
Bu konuda 5 alıştırma. Cevapların tarayıcıda kontrol edilir; hiçbiri cihazından dışarı çıkmaz.
Şimdi kendin yazBu konuda 4 cümle; yazarak çalış, anında kontrol edilsin.
Biçim
Biçimler nasıl kurulur
Her satırda önce anlam, sonra Almanca biçim gelir. Renkler, bir biçimden ötekine neyin değiştiğini gösterir.
gövde (düzenli) kişi eki
| belirtme hâli (Akkusativ) | warten auf, denken an, sich freuen auf |
| yönelme hâli (Dativ) | sprechen mit, gehören zu, teilnehmen an |
| bir şey için | darauf, daran, darüber, damit |
| soru olarak | worauf, woran, worüber, womit |
| arkadan bir cümleyle | Ich freue mich darauf, dich zu sehen. |
| ben otobüsü beklerim | ich warte auf den Bus |
| sen otobüsü beklersin | du wartest auf den Bus |
| o otobüsü bekler | er / sie / es wartet auf den Bus |
| biz otobüsü bekleriz | wir warten auf den Bus |
| siz otobüsü beklersiniz (çoğul) | ihr wartet auf den Bus |
| onlar otobüsü bekler / „siz otobüsü beklersiniz“ (kibar) | sie / Sie warten auf den Bus |
Kurallar tek tek
Bu konunun ele aldığı biçimBu biçimi gerektiren kelime
Edat fiile aittir ve fiille birlikte öğrenilir.
Ich warte auf den Bus.Otobüsü bekliyorum.
Hâli anlam değil, edat belirler.
Ich denke oft an meine Großmutter.Büyükannemi sık sık düşünürüm.
Bir şey için da- + edat kullanılır; ünlüden önce araya -r- girer.
Ich habe nicht daran gedacht.Bunu hiç düşünmedim.
Arkadan gelen bir cümle önce da- biçimiyle haber verilir.
Ich freue mich darauf, dich zu sehen.Seni göreceğim için seviniyorum.
Örnek cümleler
Wir sprechen später über das Thema.Konuyu sonra konuşuruz.
Sie interessiert sich für Geschichte.Tarihle ilgileniyor.
Er hat sich über das Geschenk gefreut.Hediyeye çok sevindi.
Woran denkst du gerade?Şu anda ne düşünüyorsun?
Das hängt vom Wetter ab.Bu havaya bağlı.
8 örnek cümle daha
Ich erinnere mich gut an den Abend.O akşamı iyi hatırlıyorum.
Es kommt auf den Preis an.Fiyata bağlı.
Sie hat sich bei ihm bedankt.Ona teşekkür etti.
Wir müssen uns um die Anmeldung kümmern.Kayıt işiyle ilgilenmemiz gerekiyor.
Er leidet unter dem Lärm.Gürültüden çok rahatsız.
Worüber habt ihr gesprochen?Ne hakkında konuştunuz?
Ich bitte Sie um etwas Geduld.Sizden biraz sabır rica ediyorum.
Das gehört nicht zu meinen Aufgaben.Bu benim görevlerim arasında değil.
Türkçe konuşanların sık düştüğü tuzak
Dikkat
Türkçedeki hâl ekini Almanca edata çevirmeye çalışmak en sık yapılan hatadır. „Otobüsü bekliyorum“ belirtme hâliyle kurulduğu için Ich warte den Bus denir; ama Almanca bir edat ister: Ich warte auf den Bus. Aynı şekilde „annemi düşünüyorum“ Ich denke meine MutterolmazIch denke an meine Mutterolur Türkçedeki ek sana yol göstermez; her fiili edatıyla birlikte, warten auf gibi tek bir kalıp olarak öğren.
Açıklamanın tamamı
Hepsini oku · yaklaşık 1 dk
Türkçe de fiile göre bir hâl eki ister: „otobüsü beklemek“, „annene kızmak“, „kardeşinden korkmak“. Almancada bu işi çoğu zaman bir edat görür ve hangi edatın geleceğini yalnızca fiil belirler: warten auf(beklemek)denken an(düşünmek)sich interessieren für(ilgilenmek) Bu edatın anlamı mantıkla bulunmaz; fiille birlikte, bir parçası gibi öğrenilir.
Edattan sonra gelen hâl de sabittir: warten auf+ belirtme hâli (Akkusativ)sprechen mit+ yönelme hâli (Dativ) an ve auf gibi iki hâlli edatlarda bile bu fiillerde seçim yer ya da yön sorusuna göre değil, fiile göre yapılır: Ich denke an dich — Akkusativ.
Söz konusu bir şeyse, edat da- ile birleşir: darauf, daran, damit; ünlüyle başlayan edatın önüne bir -r- girer. Soru da aynı şekilde kurulur: worauf, woran, womit. Arkadan bir cümle geliyorsa da- biçimi onu önceden haber verir: Ich freue mich darauf, dich zu sehen.
Bu konuyu ne kadar iyi biliyorsun?
Alıştırma yaptıktan sonra burası kendiliğinden dolar. İstediğin zaman buradan değiştirebilirsin.