A2 · Zamanlar
Perfekt’te haben mı, sein mi
ich habe gearbeitet, ich bin gefahren
Türkçede hiç sorulmayan bir soru: fiil hareket ya da değişim mi bildiriyor?
Bir bakışta
- Aklında tut
- Hareket ve değişim sein, geri kalan her şey haben. sein ve bleiben de sein.
- Ne zaman
- Geçmişten önceki geçmiş
- Geçmiş
- Şimdiye bağlanan geçmiş
- Şimdi
- Gelecek
- Gelecekte tamamlanmış
Geçmiş — Olmuş, bitmiş ve olduğu zamanda kalmış bir şey.
- Biçim
- ich habe gearbeitetben çalıştım
- İşaret sözcükleri
- bin
- ist
- sind
- habe
- hat
- haben
- gegangen
- gefahren
- geworden
- Tuzak
- Yanlış:Ich habe nach Berlin gefahren.Doğru:Ich bin nach Berlin gefahren.
Sıra sende
Bu konuda 5 alıştırma. Cevapların tarayıcıda kontrol edilir; hiçbiri cihazından dışarı çıkmaz.
Şimdi kendin yazBu konuda 4 cümle; yazarak çalış, anında kontrol edilsin.
Biçim
Biçimler nasıl kurulur
Her satırda önce anlam, sonra Almanca biçim gelir. Renkler, bir biçimden ötekine neyin değiştiğini gösterir.
gövde (düzenli) zaman eki yardımcı fiil
| ben çalıştım | ich habe gearbeitet |
| sen çalıştın | du hast gearbeitet |
| o çalıştı | er / sie / es hat gearbeitet |
| biz çalıştık | wir haben gearbeitet |
| siz çalıştınız (çoğul) | ihr habt gearbeitet |
| onlar çalıştı / „siz çalıştınız“ (kibar) | sie / Sie haben gearbeitet |
| ben gittim (araçla) | ich bin gefahren |
| sen gittin | du bist gefahren |
| o gitti | er / sie / es ist gefahren |
| biz gittik | wir sind gefahren |
| siz gittiniz (çoğul) | ihr seid gefahren |
| onlar gitti / „siz gittiniz“ (kibar) | sie / Sie sind gefahren |
| haben — çoğu fiil | Ich habe gearbeitet. |
| sein — hareket | Ich bin gefahren. |
| sein — durum değişikliği | Er ist eingeschlafen. |
| sein — iki istisna | Ich bin gewesen, geblieben. |
| anlama göre ikisi de | Ich habe das Auto gefahren. |
Kurallar tek tek
Bu konunun ele aldığı biçimBu biçimi gerektiren kelime
Belirtme hâlinde (Akkusativ) nesnesi olan fiil haben alır.
Ich habe einen Brief geschrieben.Bir mektup yazdım.
Bir yere doğru hareket bildiren fiiller sein alır.
Wir sind nach Hause gegangen.Eve gittik.
Durum değişikliği bildiren fiiller sein alır.
Der Baum ist schnell gewachsen.Ağaç hızla büyüdü.
sein ve bleiben, kalıba aykırı olarak sein alır.
Ich bin zu Hause geblieben.Evde kaldım.
Örnek cümleler
Ich habe den ganzen Tag gearbeitet.Bütün gün çalıştım.
Sie ist um sechs aufgestanden.Altıda kalktı.
Wir sind mit dem Zug gekommen.Trenle geldik.
Er hat mir geholfen.Bana yardım etti.
Das Kind ist sofort eingeschlafen.Çocuk hemen uyudu.
6 örnek cümle daha
Bist du schon aufgewacht?Uyandın mı?
Ich habe lange geschlafen.Uzun uzun uyudum.
Der Zug ist pünktlich angekommen.Tren tam zamanında geldi.
Sie hat den Wagen in die Garage gefahren.Arabayı garaja soktu.
Wir sind letztes Jahr umgezogen.Geçen yıl taşındık.
Es ist nichts geschehen.Hiçbir şey olmadı.
Türkçe konuşanların sık düştüğü tuzak
Dikkat
Türkçede bir seçim olmadığı için akla gelen ilk yardımcı fiil hep haben’dir: Ich habe nach Hause gegangen, Er hat eingeschlafen. Doğrusu Ich bin nach Hause gegangen, Er ist eingeschlafen. Kendine şu soruyu sor: özne bir yerden bir yere mi gidiyor, ya da bir durumdan ötekine mi geçiyor? Evetse sein. Bir de bleiben’i ayrıca hatırla: „evde kaldım“ Ich bin zu Hause geblieben olur, hiçbir yere gidilmediği hâlde.
Açıklamanın tamamı
Hepsini oku · yaklaşık 1 dk
Türkçede her fiil geçmişte aynı eki alır: „çalıştım“, „gittim“, „uyudum“. Almanca Perfekt’te bir yardımcı fiil seçer ve bu seçim anlama göre yapılır. Varsayılan haben’dir; belirtme hâlinde (Akkusativ) bir nesnesi olan her fiil haben alır: Ich habe einen Brief geschrieben.
sein iki grup fiil için kullanılır. Bir yerden bir yere hareket: gehen, fahren, kommen, fliegen, laufen. Bir durumdan ötekine geçiş: einschlafen, aufwachen, wachsen, sterben, werden. Bunlara iki istisna eklenir: sein ve bleiben de sein alır, oysa ne hareket ne değişim bildirirler.
Bazı fiiller anlama göre ikisini de alabilir. Ich bin nach Köln gefahren (Köln'e gittim) ama Ich habe das Auto gefahren (arabayı sürdüm): nesne gelince fiil hareket değil, bir eylem bildirir ve haben alır.
Bu konuyu ne kadar iyi biliyorsun?
Alıştırma yaptıktan sonra burası kendiliğinden dolar. İstediğin zaman buradan değiştirebilirsin.
Yolda sıradaki: 46 · Kibar rica: könnten, würdenÖğrenme yoluna dön