Direct naar de inhoud
EveryLingua WoordenboekAlle talen
NL
Alle thema’s (90)

A2  ·  Postposities

Voor, na, sinds: “önce”, “sonra”, “beri”

voor, na, sinds

Thema 59 van 90 · ca. 7 min

Je doel

Je kunt tijdstippen en tijdsduren uitdrukken met önce, sonra en beri, met de juiste naamval erbij.

Dersten sonra kafeye gidiyoruz.Na de les gaan we naar een café.

Ayşe iki hafta önce İzmir'e taşındı.Ayşe is twee weken geleden naar İzmir verhuisd.

Pazartesiden beri hastayım.Ik ben sinds maandag ziek.

Gehaald bij 8 van 10 · ca. 4 min.

Uitlegvideo

Eerst kijken, dan oefenen

Het belangrijkste

OnthoudEerst de tijd, dan önce, sonra of beri — een gebeurtenis in de ablatief, een tijdsduur zonder uitgang.

Een gebeurtenis in de ablatief, een tijdsduur zonder uitgang — en het tijdswoord komt erachter.

Signaalwoorden
  • önce
  • sonra
  • beri
  • yıldır

De vorm

De patronen in één oogopslag

Elke rij zegt eerst wanneer of waarvoor je het patroon gebruikt en geeft dan een voorbeeld in het Turks.

voor het etenyemekten önce
na de lesdersten sonra
sinds maandagpazartesiden beri
twee dagen geledeniki gün önce
over een uurbir saat sonra
al drie jaar (tot nu toe)üç yıldır
vanaf nubundan sonra
eerst …, dan …önce …, sonra …

De regels één voor één

De vorm waar dit thema over gaatHet woord dat erom vraagt

  1. Voor önce en sonra staat een gebeurtenis in de ablatief.

    Yemekten önce ellerini yıka.Was je handen voor het eten.

  2. Een tijdsduur heeft geen uitgang.

    Tren on dakika sonra kalkıyor.De trein vertrekt over tien minuten.

  3. beri “sinds” eist ook de ablatief.

    Sabahtan beri yağmur yağıyor.Het regent sinds vanochtend.

Meer regels (2)
  1. Bij een tijdsduur zeg je “al … ” met -dir.

    Üç yıldır Türkçe öğreniyorum.Ik leer al drie jaar Turks.

  2. Op zichzelf betekenen ze “eerst” en “dan”.

    Önce kahvaltı yapıyoruz, sonra işe gidiyoruz.Eerst ontbijten we, dan gaan we werken.

Voorbeeldzinnen

Meer voorbeeldzinnen (6)

Bir saat sonra görüşürüz.Tot over een uur.

Bundan sonra daha dikkatli olacağım.Vanaf nu ga ik beter opletten.

Toplantıdan önce beni ara.Bel me voor de vergadering.

2020'den beri Almanya'da yaşıyor.Hij woont sinds 2020 in Duitsland.

Kahvaltıdan sonra biraz yürüyoruz.Na het ontbijt maken we een kleine wandeling.

Uzun zamandır görüşmüyoruz.We hebben elkaar lang niet gezien.

De valkuil voor Nederlandstaligen

Let op

Omdat “voor” in het Nederlands vóór het woord staat (“voor twee dagen”, “over twee dagen”), zetten leerlingen önce vooraan: Önce iki gün. Dat betekent “eerst twee dagen”. Voor “geleden” komt de tijdsduur eerst en önce erachter — net als in het Nederlandse “twee dagen geleden”, maar anders dan in “over twee dagen”.

Fout:Önce iki gün geldim.
Goed:İki gün önce geldim.

Les

Uitgebreid uitgelegd

Lees de hele uitleg · ca. 1 min

önce betekent “voor”, sonra “na” en beri “sinds”. Staat een gebeurtenis of een tijdstip ervoor, dan krijgt het de ablatiefuitgang: yemekten önce“voor het eten”dersten sonra“na de les”pazartesiden beri“sinds maandag”

Staat een tijdsduur ervoor, dan heeft die geen uitgang: iki gün önce“twee dagen geleden”bir saat sonra“over een uur” of “een uur later” Hier werkt het Turks net als het Nederlandse “twee dagen geleden”: eerst de duur, dan het tijdswoord erachter.

Voor “al drie jaar” is er een korte vorm met de uitgang -dir: üç yıldır. Net als in het Nederlandse “ik woon al drie jaar” staat het werkwoord in de tegenwoordige tijd: Üç yıldır Berlin'de yaşıyorum. “Ik woon al drie jaar in Berlijn”, letterlijk “ik woon”.

Op zichzelf betekenen önce en sonra “eerst” en “dan”: Önce kahvaltı, sonra iş. Met bu krijg je bundan sonra “vanaf nu” en ondan önce “daarvoor”.

Nader bekeken

“beri” of “-dir”?

Voor een tijdstip gebruik je beri: pazartesiden beri, sabahtan beri. Voor een tijdsduur kan beide: üç günden beri en, korter, üç gündür. De uitgang -dir volgt de viervoudige klinkerharmonie en de assimilatie: yıldır, haftadır, aydır. Het Nederlands splitst hetzelfde paar in “sinds” en “al … ”.

Voor en na een handeling

Moet er een werkwoord voor önce of sonra staan (“voordat ik ga”, “nadat ik gegeten heb”), dan heb je bijzondere werkwoordsvormen nodig: gitmeden önce, yedikten sonra. Dat komt in het deel over bijzinnen.

Goed om te weten2
  1. Goed om te weten

    Vergeleken met het Nederlands

    Het Nederlandse “voor” dient voor tijd én plaats (“voor het huis”, “voor het eten”). Het Turks scheidt die: önündevoor de plaatsöncevoor de tijd

    Evin önünde bekliyorum. Yemekten önce geliyorum.Ik wacht voor het huis. Ik kom voor het eten.

  2. Goed om te weten

    “Over een uur”

    Voor “over tien minuten” zeg je “tien minuten na”: on dakika sonra. Een “in” met de locatief zou hier fout zijn.

    Film yirmi dakika sonra başlıyor.De film begint over twintig minuten.

De werkwoorden van deze pagina in alle vormen: gitmek · yağmak · kalkmak · öğrenmek · yıkamak · taşınmak

Verwante thema’s

Schrijf nu zelfZinnen bij dit thema: 9, getypt en meteen gecontroleerd.

Deze woorden heb je nodig4

Ze komen voor in de voorbeelden en oefeningen van dit thema en zijn op dit punt van het leerpad nieuw.

  • dakikaminuut
  • taşımakdragen, vervoeren
  • görüşürüztot ziens, tot later
  • dikkataandacht, zorgvuldigheid

Oefen als flitskaarten

Mis je een woord? Zoek het op in het woordenboek