ไวยากรณ์ภาษาญี่ปุ่นพร้อมแบบฝึกหัด ครบตั้งแต่ A ถึง Z
139 หัวข้อใน 14 หมวด แต่ละหัวข้อมีระดับ คำอธิบายเป็นภาษาไทย ประโยคตัวอย่างพร้อมคำแปล จุดที่ผู้พูดภาษาไทยมักพลาดเป็นพิเศษ และแบบฝึกหัดของตัวเอง
ตัวอักษรและประโยคพื้นฐาน
16 หัวข้อ · N5–N4ฮิรางานะ คาตากานะ คันจิ ประโยค “X คือ Y” ด้วย です การถาม นี่และนั่น การมีอยู่ การนับ และเวลา
คำช่วย: は が を に で
13 หัวข้อ · N5–N3หัวเรื่องและประธาน กรรม เวลาและสถานที่ จากและถึง เพียง ก็ และการเน้น
คำช่วย13
- は และ が: หัวเรื่องและประธานN5
- を: กรรมตรงและเส้นทางN5
- に: เวลา จุดหมาย สถานที่N5
- で: สถานที่ของการกระทำและวิธีการN5
- へ (ไปทาง) และ と (และ, กับ)N5
- จาก ถึง ภายใน: から, まで, までにN5
- や, とか, など: รายการที่ไม่ครบN5
- คำลงท้ายประโยค: ね, よ, よねN5
- ถามตัวเองออกเสียง: かな และ かしらN4
- だけ, しか และ のみ: เท่านั้นN4
- に หรือ で: กริยาไหนใช้ตัวไหนN4
- は และ が อย่างลึกN3
- さえ, こそ, でも และ なんか: คำเน้นN3
รูปของกริยาและคำคุณศัพท์
48 หัวข้อ · N5–N3รูป ます รูป て อดีต การปฏิเสธ ความสามารถ ความต้องการ การให้และการรับ กรรมวาจก และการใช้ให้ทำ
กริยา13
การใช้รูป て10
- てください: ขอให้ใครทำบางอย่างN5
- ている: การกระทำที่กำลังเกิดหรือสภาพN5
- てから และ て: ทำสิ่งหนึ่งแล้วตามด้วยอีกสิ่งN5
- ทำได้และห้ามทำ: てもいい, てはいけないN4
- てしまう: เสร็จสิ้น หรือน่าเสียดายN4
- てある: ถูกทำไว้อย่างนั้นโดยตั้งใจN4
- ておく: ทำบางอย่างไว้ล่วงหน้าN4
- てみる: ลองทำดูN4
- ていく, てくる: ทิศทางและการเปลี่ยนแปลงN4
- ないで และ なくて: โดยไม่ และ เพราะไม่N4
การเชื่อมประโยคและเงื่อนไข
33 หัวข้อ · N5–N3แต่ เพราะ แม้ว่า เมื่อ ก่อนและหลัง ถ้า ต่อให้ คงจะ และได้ยินมาว่า
การเชื่อมประโยค19
- การให้เหตุผลด้วย から และ のでN5
- แต่: が และ けどN5
- และ แล้ว แต่ ดังนั้น: เชื่อมประโยคเวลาพูดN5
- ประโยคที่อยู่หน้าคำนามN4
- กริยาเป็นคำนาม: の และ ことN4
- ことがある: บางครั้ง และเคยN4
- อีกทั้ง: 〜し〜しN4
- การอธิบาย: のです และ んですN4
- のに: ทั้ง ๆ ที่ พร้อมความรู้สึกบ่นN4
- ตอนที่: ときN4
- ระหว่าง ขณะที่: あいだ และ あいだにN4
- ก่อนและหลัง: まえに あとで และ てからN4
- สองอย่างพร้อมกัน: ながらN4
- ไล่รายการการกระทำ: たり〜たりするN4
- คำถามที่ฝังในประโยค: か และ かどうかN4
- พูดและคิด: と และ ってN4
- ために: เพื่อ เพราะN4
- เพื่อให้: ように และ ようにするN4
- ようになる: ได้แล้ว เริ่ม ไม่…แล้วN4
ความสุภาพและสำนวนตายตัว
29 หัวข้อ · N4–N3รูปธรรมดาและรูปสุภาพ กริยายกย่องและถ่อมตน โครงสร้างตายตัว และภาษาเขียน
สำนวน (N3)23
- わけだ: มิน่าล่ะ ก็เลยเป็นอย่างนี้N3
- ところ: กำลังจะ กำลังอยู่ระหว่าง เพิ่งจะN3
- うちに: ตราบที่ยังเป็นอยู่N3
- ばかり: เพิ่งจะ และ เอาแต่N3
- ば〜ほど: ยิ่ง…ยิ่ง…N3
- ずに: โดยไม่ทำN3
- として: ในฐานะN3
- について และ にかんして: เกี่ยวกับเรื่องอะไรN3
- によって: ตาม โดย เนื่องจากN3
- にとって: สำหรับ ในมุมมองของN3
- ものだ และ もの: เป็นธรรมดา เคย ก็มัน…นี่นาN3
- かわりに: แทนที่จะ และ แลกกับN3
- ほど และ くらい: ประมาณ ถึงขนาด ไม่…เท่าN3
- おかげで และ せいで: ด้วยความช่วยเหลือของ เพราะความผิดของN3
- まま: ทั้งอย่างนั้น ปล่อยไว้อย่างนั้นN3
- たとたん(に): ทันทีที่N3
- っぽい, がち, ぎみ: ดูเหมือน มักจะ ค่อนไปทางN3
- べき: ควร ต้องN3
- とおり(に): ตามที่ ตรงตามที่N3
- くせに: ทั้ง ๆ ที่… (และฉันหงุดหงิด)N3
- てたまらない, てしかたがない: จนทนไม่ไหว มากเหลือเกินN3
- につれて, にしたがって: เมื่อสิ่งหนึ่งเปลี่ยนN3
- わりに และ にしては: สำหรับ เมื่อเทียบกับN3
ตัวอักษรและประโยคพื้นฐาน
การเขียนภาษาญี่ปุ่น
6 หัวข้อประโยคภาษาญี่ปุ่นทั่วไปใช้อักษรสามชนิดพร้อมกัน: คันจิสำหรับคำที่แบกความหมาย ฮิรางานะสำหรับไวยากรณ์ที่ล้อมคำเหล่านั้น และคาตากานะสำหรับคำที่ยืมมาจากภาษาอื่น ประโยค 私はコーヒーを飲みます มีครบทั้งสามชนิด บทนี้ดูทีละชนิด แล้วจึงดูสิ่งที่มีแต่ในภาษาเขียน ได้แก่ เครื่องหมายบอกความยาวที่เปลี่ยนคำ ตัวคะนะที่ตามหลังคันจิ และหน้ากระดาษที่ไม่มีช่องว่างระหว่างคำและอาจเรียงจากบนลงล่าง ในเว็บนี้ประโยคภาษาญี่ปุ่นทุกประโยคมีคำอ่านอยู่เหนือคันจิและโรมาจิอยู่ใต้ทุกคำ จึงไม่มีอะไรต้องรอให้รู้คันจิก่อน
ประโยคพื้นฐาน
10 หัวข้อประโยคภาษาญี่ปุ่นประโยคแรกที่เกือบทุกคนเรียนคือ 私は学生です และประโยคนี้ก็แสดงรูปแบบของทุกอย่างที่ตามมาแล้ว คือหัวข้อมาก่อน มี は กำกับ แล้วจึงตามด้วยสิ่งที่เป็นใจความ บทนี้สร้างขึ้นบนรูปแบบเดียวนี้ ได้แก่ การถาม การปฏิเสธ การเชื่อมคำนามสองคำ การบอกว่า “ก็เหมือนกัน” การชี้สิ่งของและสถานที่ และการบอกว่ามีอะไรอยู่ที่ไหน ยังไม่ต้องใช้ตัวลงท้ายกริยาเลยสักตัว และทุกอย่างใช้ได้ทุกวัน
คำช่วย: は が を に で
คำช่วย
13 หัวข้อภาษาไทยรู้ว่าใครทำอะไรกับใครจากกริยา คำบุพบท (“ที่” “กับ” “ของ”) และเหนือสิ่งอื่นคือลำดับคำ: “หมากัดผู้ชาย” กับ “ผู้ชายกัดหมา” เป็นคนละประโยค ภาษาญี่ปุ่นรู้จากคำช่วย คือคำสั้น ๆ ที่วางหลังคำนาม และบอกว่าคำนามนั้นทำหน้าที่อะไรในประโยค: は สำหรับหัวเรื่อง が สำหรับประธาน を สำหรับกรรมตรง に สำหรับจุดหมาย で สำหรับสถานที่ของการกระทำ เพราะคำช่วยเป็นตัวบอกหน้าที่ ลำดับของส่วนต่าง ๆ ก่อนกริยาจึงเปลี่ยนได้โดยความหมายไม่เปลี่ยน และการเลือกคำช่วยผิดเป็นข้อผิดพลาดที่เปลี่ยนความหมายมากที่สุด คำช่วยใกล้เคียงกับคำบุพบทของภาษาไทยที่สุด แต่วางไว้หลังคำ ไม่ใช่หน้าคำ
รูปของกริยาและคำคุณศัพท์
กริยา
13 หัวข้อกริยาภาษาญี่ปุ่นไม่เปลี่ยนรูปตามบุรุษหรือจำนวน: 食べます แปลได้ทั้ง “ฉันกิน” “เขากิน” และ “พวกเขากิน” สิ่งที่ทำให้กริยาเปลี่ยนคือระดับความสุภาพ การปฏิเสธ กาล และอารมณ์ของประโยค โดยเติมส่วนท้ายต่อจากราก จะใช้รากไหนและไปถึงรากนั้นอย่างไรขึ้นอยู่กับกลุ่มของกริยา จึงต้องเรียนเรื่องกลุ่มก่อน จากนั้นจึงถึงรูปสุภาพ ます และรูป て แล้วจึงถึงรูปธรรมดาที่โครงสร้างอื่นเกือบทั้งหมดสร้างต่อจากมัน
คำคุณศัพท์และคำวิเศษณ์
8 หัวข้อคำคุณศัพท์ภาษาญี่ปุ่นไม่ใช่คำคุณศัพท์ภาษาไทยที่เขียนด้วยอักษรอื่น คำเหล่านี้วางไว้หน้าคำนามเสมอ ต่างจากภาษาไทยที่วางไว้ข้างหลัง คำคุณศัพท์ลงท้าย い เช่น 高い มีกาลและการปฏิเสธของตัวเอง 高かった แปลว่า “เคยแพง” โดยไม่มีกริยาเลย ส่วนคำคุณศัพท์ชนิด な เช่น 静か ต้องมี な ก่อนคำนาม และ だ หรือ です ตอนท้าย เหมือนคำนามทุกประการ ทุกเรื่องในบทนี้ ตั้งแต่อดีตจนถึงคำวิเศษณ์ การเปรียบเทียบ “เกินไป” และ “ดูเหมือน” ล้วนลงเอยที่การรู้ว่าคำที่ถืออยู่เป็นชนิดไหนในสองชนิดนี้
การใช้รูป て
10 หัวข้อเมื่อกริยามีรูป て แล้ว จะต่อโครงสร้างได้อีกชุดใหญ่ ต่อ ください เป็นการขอร้อง ต่อ いる หมายถึงกำลังเกิดขึ้น หรือเกิดแล้วและคงสภาพนั้นอยู่ ต่อ もいい หมายถึงทำได้ ต่อ しまう หมายถึงเสร็จสิ้นไปแล้ว และมักมีความเสียดายของผู้พูดปนอยู่ด้วย วิธีสร้างรูป て อยู่ในบทว่าด้วยกริยา ส่วนบทนี้ว่าด้วยสิ่งที่ต่อท้ายรูปนั้น รวมถึงความหมายที่ภาษาไทยปล่อยให้น้ำเสียงหรือคำวิเศษณ์เป็นผู้บอก เช่น “ไว้ก่อน” “เผลอไป” “ลองดู” ซึ่งภาษาญี่ปุ่นใส่ไว้ในกริยาเลย กริยาช่วย いる ある おく みる いく くる และ しまう เขียนด้วยคะนะเมื่อตามหลังรูป て
การอยากและการตั้งใจ
8 หัวข้อในภาษาญี่ปุ่น ความอยากเป็นเรื่องส่วนตัวในทางไวยากรณ์ たい และ ほしい ใช้บอกความอยากของผู้พูดเอง ส่วนความอยากของคนอื่นต้องใช้รูปอื่น เพราะไม่มีใครรายงานจากในใจของผู้อื่นได้ ภาษาไทยพูดว่า “เธออยากไป” ได้โดยไม่ต้องคิด ภาษาญี่ปุ่นทำเช่นนั้นไม่ได้ ส่วนความตั้งใจมีหลายระดับ ได้แก่ความคิดที่เพิ่งก่อตัว (〜ようと思う) แผนที่ตกลงแล้ว (つもり) และการตัดสินใจที่ประกาศว่าเสร็จแล้ว ไม่ว่าตัดสินเองหรือมีคนตัดสินให้ (ことにする ことになる)
การให้และการรับ
4 หัวข้อภาษาไทยมีกริยา “ให้” ตัวเดียว และปล่อยให้สรรพนามบอกทิศทาง ภาษาญี่ปุ่นมีสามตัวคือ あげる くれる และ もらう และการเลือกขึ้นอยู่กับว่าใครให้ ใครรับ และผู้พูดอยู่ฝ่ายไหน กริยาสามตัวเดียวกันนี้ตามหลังรูป て เพื่อบอกว่าใครทำคุณประโยชน์ให้ใคร ภาษาญี่ปุ่นจึงใส่ความรู้สึกขอบคุณไว้ในไวยากรณ์ แต่ละตัวมีกริยาคู่ที่แสดงความเคารพสำหรับผู้ใหญ่ ลูกค้า และคนแปลกหน้า และเมื่อใส่ในคำถามปฏิเสธ จะกลายเป็นวิธีสุภาพในการขอความช่วยเหลือ
กรรมวาจกและการใช้ให้ทำ
5 หัวข้อภาษาไทยสร้างกรรมวาจกด้วย “ถูก” “โดน” หรือ “ได้รับ” และสร้างการใช้ให้ทำด้วย “ให้” “ทำให้” หรือ “ปล่อยให้” ไว้หน้ากริยา ภาษาญี่ปุ่นทำทั้งหมดด้วยคำลงท้าย: られる สำหรับกรรมวาจก させる สำหรับทำให้หรือปล่อยให้ทำ และทั้งสองรวมกัน させられる สำหรับถูกบังคับให้ทำบางอย่าง คำลงท้ายแต่ละตัวเปลี่ยนกริยาเป็นกริยากลุ่ม 2 ตัวใหม่ เมื่อรู้วิธีสร้างรูปแล้วก็รู้วิธีผัน สิ่งที่ยากคือความหมาย กรรมวาจกญี่ปุ่นไม่ได้ใช้เพื่อเปลี่ยนกรรมเป็นประธานมากเท่ากับบอกว่าเรื่องที่เกิดขึ้นส่งผลกับใคร – จึงสร้างบนกริยา “ฝนตก” ก็ได้ และจึงมักมีความไม่พอใจแฝงอยู่ “ฉันถูกขโมยกระเป๋า” หรือ “ฉันโดนฝน” ของภาษาไทยใกล้กับมันมากกว่ากรรมวาจกทั่วไปในภาษาอื่น ๆ
การเชื่อมประโยคและเงื่อนไข
การเชื่อมประโยค
19 หัวข้อภาษาไทยมักวางประโยคย่อยไว้หลังสิ่งที่มันขึ้นอยู่ด้วย: “หนังสือที่ฉันซื้อ” “ฉันอยู่บ้านเพราะฝนตก” ภาษาญี่ปุ่นทำตรงกันข้ามและทำอย่างสม่ำเสมอ ประโยคที่บรรยายคำนามอยู่หน้าคำนามนั้น เหตุผลอยู่หน้าผลลัพธ์ และประโยคบอกเวลาอยู่หน้าสิ่งที่เกิดขึ้นในเวลานั้น: 昨日買った本 雨が降ったから、家にいました เกือบทุกประโยคในบทนี้จบด้วยรูปธรรมดา ตามด้วยคำสั้น ๆ ที่บอกว่าเชื่อมกันอย่างไร — から のに とき と ために — และมีเพียงกริยาท้ายประโยคเท่านั้นที่ใส่ความสุภาพ เมื่อรูปนี้คุ้นแล้ว ประโยคภาษาญี่ปุ่นยาว ๆ จะเลิกดูเป็นกำแพง และเริ่มดูเป็นกองบล็อกที่มีกริยาตัวเดียวอยู่บนสุด และไม่ต้องมี “ที่” “ซึ่ง” หรือ “ที่ซึ่ง” เลย ภาษาไทยใช้คำเหล่านี้ตลอด ส่วนภาษาญี่ปุ่นไม่มี
เงื่อนไข
7 หัวข้อภาษาไทยมี “ถ้า” กับ “พอ…ก็” เป็นหลัก และปล่อยให้บริบทบอกว่าเป็นเงื่อนไขแบบไหน ภาษาญี่ปุ่นมีสี่แบบ และไม่ได้เป็นคำพ้องกัน: と บอกว่าสิ่งหนึ่งตามมาเสมอหลังอีกสิ่งหนึ่ง ば บอกว่าต้องมีอะไรบ้าง たら บอกว่าจะเกิดอะไรขึ้นเมื่ออีกเรื่องเสร็จแล้ว และ なら รับสิ่งที่เพิ่งพูดไปมาให้คำแนะนำต่อ แต่ละแบบไม่ยากเมื่อดูทีละอัน ความยากอยู่ที่การเลือก และหัวข้อสุดท้ายของหมวดนี้วางทั้งสี่แบบเทียบกันพร้อมขั้นตอนสั้น ๆ สำหรับตัดสินใจ ても ซึ่งแปลว่า “ต่อให้” ทำให้ชุดนี้ครบ และมีข้อดีที่ “ต่อให้ฝนตก” กับ “ต่อให้ฝนตกแล้ว” ใช้รูปเดียวกัน
ความน่าจะเป็นและสิ่งที่ได้ยินมา
7 หัวข้อภาษาไทยบอกระดับความมั่นใจด้วยคำวิเศษณ์และคำช่วยอย่าง “คง” “น่าจะ” “อาจจะ” “ได้ยินว่า” “ดูเหมือนว่า” และละไว้ได้โดยไม่ฟังแปลก ภาษาญี่ปุ่นสร้างทั้งความมั่นใจและแหล่งที่มาไว้ในส่วนท้ายของประโยค และใช้อยู่ตลอด: การพูดห้วน ๆ ถึงสิ่งที่คนอื่นคิด รู้สึก หรือจะทำ ฟังดูอวดรู้ แต่ละแบบในบทนี้ตอบสองคำถามพร้อมกัน คือผู้พูดมั่นใจแค่ไหน และสิ่งที่พูดอิงอะไร — การคาดเดา ข้อเท็จจริงที่รู้อยู่ สิ่งที่เห็น หรือสิ่งที่ได้ยิน ส่วนใหญ่ยังมีความยากเชิงปฏิบัติร่วมกันอีกข้อ คือสิ่งที่อยู่ข้างหน้า: だ な の หรือไม่มีอะไรเลย
ความสุภาพและสำนวนตายตัว
ความสุภาพ
6 หัวข้อภาษาไทยก็แสดงความสุภาพ แต่ใช้คำลงท้ายและการเลือกสรรพนาม ภาษาญี่ปุ่นไปไกลกว่านั้น ประโยคทุกประโยคจบด้วยรูปธรรมดา หรือด้วย です และ ます และเหนือขึ้นไปยังมีอีกชั้นหนึ่งคือ 敬語 ซึ่งตัวกริยาเองเปลี่ยนไปตามว่าใครเป็นผู้ทำ: รูปยกย่องยกคนที่คุณเคารพขึ้น รูปถ่อมตนลดตัวคุณและพวกของคุณลง ทั้งหมดนี้ไม่ใช่ของประดับที่เลือกใช้หรือไม่ใช้ก็ได้ ระดับที่ผิดจะได้ยินออกทันที เหมือนที่คนไทยได้ยินทันทีเมื่อใช้ภาษาพูดกับผู้ใหญ่ และในที่ทำงานมันเป็นส่วนหนึ่งของงาน
สำนวน (N3)
23 หัวข้อเมื่อพ้นรูปพื้นฐานไปแล้ว ภาษาญี่ปุ่นบอกเรื่องราวได้มากมายด้วยโครงสร้างตายตัวไม่กี่แบบที่สร้างบนคำนามทั่วไป: わけ (เหตุผล) ところ (ที่ แห่ง) もの (สิ่งของ) ほど (ขนาด ระดับ) แต่ละคำเคลื่อนห่างจากความหมายในพจนานุกรมไปมาก และไม่มีคำใดแปลทีละคำได้ ส่วนนี้พาไปทีละแบบ อธิบายว่าแต่ละแบบเพิ่มอะไรให้ประโยค และชี้ว่าภาษาไทยดึงไปทางที่ผิดตรงไหน