ข้ามไปที่เนื้อหา
EveryLingua พจนานุกรมทุกภาษา
TH

การสร้างคำในภาษาญี่ปุ่น คำนำหน้าและคำลงท้าย

คลังคำศัพท์เติบโตสองทาง ทางหนึ่งคือเรียนคำใหม่ ซึ่งช้า อีกทางคือ 78 ส่วนประกอบในหน้านี้ มีคำหนึ่งคำกับส่วนประกอบไม่กี่ตัว คุณก็ได้ทั้งตระกูล

คำลงท้ายสำคัญกว่าคำนำหน้า ด้วยเหตุผลที่ไม่ค่อยมีใครอ่านพบ คือ มันบอกชนิดของคำ ด้วยมัน คุณวางคำที่ไม่รู้จักลงในประโยคได้ก่อนที่จะรู้ความหมาย

คันจิตัวสุดท้ายบอกว่าสิ่งนั้นคืออะไร

คำประสมอ่านจากหลังมาหน้า: คันจิท้ายบอกว่าเป็นอะไร ตัวหน้าบอกว่าเป็นชนิดไหน

ส่วนประกอบความหมายตัวอย่าง
〜語(ご)ภาษา; คำ日本(にほん)語(ご), 英(えい)語(ご), 中国(ちゅうごく)語(ご), 外国(がいこく)語(ご), 単(たん)語(ご)
ชื่อประเทศกับ 語(ご) คือภาษาของประเทศนั้น เหมือนชื่อประเทศกับ 人(じん) คือผู้คนของประเทศนั้น: 中国語(ちゅうごくご), 中国人(ちゅうごくじん) ข้อยกเว้นคือภาษาอังกฤษ 英語(えいご) ซึ่งสร้างจากชื่อสั้นเก่าของบริเตน คันจิตัวเดียวกันยังแปลว่าคำ: 単語(たんご)คำเดี่ยว ๆ外来語(がいらいご)คำยืม敬語(けいご)ภาษาสุภาพ ลำดับตรงข้ามกับภาษาไทย: “ภาษาไทย” วาง “ภาษา” ไว้หน้า ส่วนญี่ปุ่นวาง 語(ご) ไว้หลัง
〜館(かん)อาคารสาธารณะขนาดใหญ่図書(としょ)館(かん), 美術(びじゅつ)館(かん), 映画(えいが)館(かん), 大使(たいし)館(かん), 体育(たいいく)館(かん)
อาคารที่มีจุดประสงค์เดียว และจุดประสงค์อยู่ข้างหน้า: 図書館(としょかん)ห้องสมุด (อาคารสำหรับหนังสือ)映画館(えいがかん)โรงภาพยนตร์大使館(たいしかん)สถานทูต นี่คือลำดับของคำประสมภาษาญี่ปุ่นเกือบทั้งหมด และตรงข้ามกับภาษาไทย: “ห้องสมุด” เอาห้องขึ้นก่อน ส่วนญี่ปุ่นเอาหนังสือขึ้นก่อน เป็น “หนังสือ-อาคาร” 旅館(りょかん) เรียวกังแบบดั้งเดิม สร้างแบบเดียวกัน
〜場(じょう)/〜場(ば)สถานที่ของกิจกรรมหนึ่ง会(かい)場(じょう), 駐車(ちゅうしゃ)場(じょう), 運動(うんどう)場(じょう), 売(う)り場(ば), 乗(の)り場(ば)
อ่านได้สองแบบ และคำข้างหน้าบอกว่าแบบไหน หลังคำที่มาจากภาษาจีนอ่านว่า じょう: 駐車場(ちゅうしゃじょう) ที่จอดรถ, 会場(かいじょう) สถานที่จัดงาน หลังก้านกริยาอ่านว่า ば: 売(う)り場(ば)แผนกขาย乗(の)り場(ば)จุดขึ้นรถ การแบ่งแบบนี้ทะลุทั้งภาษา และเป็นกฎลัดที่มีประโยชน์ที่สุดสำหรับอ่านคำประสมออกเสียง: อ่านแบบจีนกับแบบจีน อ่านแบบญี่ปุ่นกับแบบญี่ปุ่น
〜機(き)เครื่องที่ทำสิ่งนั้น洗濯(せんたく)機(き), 掃除(そうじ)機(き), 券売(けんばい)機(き), 飛行(ひこう)機(き), 自動販売(じどうはんばい)機(き)
วางงานไว้ข้างหน้าก็ได้เครื่องที่ทำงานนั้น: 洗濯機(せんたくき) เครื่องซักผ้า, 掃除機(そうじき) เครื่องดูดฝุ่น 飛行機(ひこうき) เครื่องบิน คือเครื่องสำหรับบิน ตู้จำหน่ายสินค้าอัตโนมัติ 自動販売機(じどうはんばいき) ยาวเกินไปสำหรับใช้ทุกวัน จึงตัดเป็น 自販機(じはんき) – ดูกลุ่มสุดท้ายของหน้านี้
〜料(りょう)ค่าบริการหรือค่าใช้สิ่งหนึ่ง送(そう)料(りょう), 授業(じゅぎょう)料(りょう), 入場(にゅうじょう)料(りょう), 手数(てすう)料(りょう), 使用(しよう)料(りょう)
ภาษาญี่ปุ่นมีคันจิสามตัวที่ใช้บ่อยสำหรับสิ่งที่ต้องจ่าย และสลับกันไม่ได้ 料(りょう) คือค่าบริการหรือค่าใช้สิ่งหนึ่ง: 送料(そうりょう)ค่าส่ง入場料(にゅうじょうりょう)ค่าเข้า手数料(てすうりょう)ค่าธรรมเนียม ภาษาไทยใช้ “ค่า” นำหน้า ญี่ปุ่นวางไว้หลัง “ฟรี” และ “เสียเงิน” ก็สร้างจากตัวนี้เหมือนกัน: 無料(むりょう), 有料(ゆうりょう)
〜代(だい)เงินที่จ่ายสำหรับบางอย่าง; ใบแจ้งหนี้電気(でんき)代(だい), 食事(しょくじ)代(だい), タクシー代(だい), 部屋(へや)代(だい), 本(ほん)代(だい)
ราคาของสิ่งหนึ่ง หรือค่าใช้จ่ายของสิ่งที่ใช้ไป ต่อกับคำใดก็ได้ ทั้งคำพื้นเมืองและคำยืม: タクシー代(だい)ค่าแท็กซี่部屋代(へやだい)ค่าห้อง หลังตัวเลข คันจิตัวเดียวกันคือช่วงวัยสิบปี: 二十代(にじゅうだい) คนอายุยี่สิบถึงยี่สิบเก้า
〜費(ひ)ค่าใช้จ่าย; ต้นทุนในฐานะหมวด交通(こうつう)費(ひ), 生活(せいかつ)費(ひ), 食(しょく)費(ひ), 学(がく)費(ひ), 医療(いりょう)費(ひ)
ทางการที่สุดในสามตัว: ค่าใช้จ่ายในฐานะหัวข้อ เป็นคำของงบประมาณหรือของแบบฟอร์ม 交通費(こうつうひ)ค่าเดินทาง食費(しょくひ)ค่าอาหาร学費(がくひ)ค่าเล่าเรียน วางเทียบกัน: 電車代(でんしゃだい) คือค่าตั๋วที่คุณจ่ายไป ส่วน 交通費(こうつうひ) คือหัวข้อที่คุณใช้เบิก
〜会(かい)การประชุม การพบปะ งาน飲(の)み会(かい), 説明(せつめい)会(かい), 運動(うんどう)会(かい), 展示(てんじ)会(かい), 歓迎(かんげい)会(かい)
การพบกันที่มีจุดประสงค์ เรียกตามจุดประสงค์: 説明会(せつめいかい) งานชี้แจง, 歓迎会(かんげいかい) งานเลี้ยงต้อนรับ, 運動会(うんどうかい) งานกีฬาสี 飲(の)み会(かい) สร้างจากก้านกริยา และเป็นสถาบันของชีวิตนักศึกษาและคนทำงาน: ค่ำวันหนึ่งที่กินดื่มกันเป็นกลุ่ม
〜式(しき)พิธี; แบบหรือระบบ結婚(けっこん)式(しき), 卒業(そつぎょう)式(しき), 入学(にゅうがく)式(しき), 和(わ)式(しき), 洋(よう)式(しき)
ความหมายสองอย่าง พิธีอย่างเป็นทางการ: 入学式(にゅうがくしき)พิธีเปิดภาคเรียน卒業式(そつぎょうしき)พิธีรับปริญญา และแบบหรือระบบ: 和式(わしき) และ 洋式(ようしき) แบบญี่ปุ่นและแบบตะวันตก – ใช้พูดถึงส้วมเป็นหลัก ซึ่งเป็นที่ที่ผู้มาเยือนจะเจอสองคำนี้
〜品(ひん)สินค้า; ของชนิดหนึ่ง食(しょく)品(ひん), 商(しょう)品(ひん), 作(さく)品(ひん), 部(ぶ)品(ひん), 新(しん)品(ぴん)
สิ่งของในฐานะหมวด: 食品(しょくひん) อาหาร, 商品(しょうひん) สินค้า, 作品(さくひん) ผลงานศิลปะหรือผลงานเขียน, 部品(ぶひん) ชิ้นส่วน หลัง ん เสียงแข็งขึ้น: 新品(しんぴん) ของใหม่เอี่ยม คำที่ใช้กับของที่ยังไม่มีใครใช้
〜製(せい)ผลิตใน; ทำจาก日本(にほん)製(せい), 外国(がいこく)製(せい), 革(かわ)製(せい), 木(もく)製(せい), プラスチック製(せい)
หลังชื่อประเทศ บอกว่าผลิตที่ไหน: 日本製(にほんせい) ผลิตในญี่ปุ่น หลังชื่อวัสดุ บอกว่าทำจากอะไร: 木製(もくせい) ทำจากไม้, プラスチック製(せい) ภาษาไทยต้องใช้ “ผลิตใน” กับ “ทำจาก” สองแบบ ญี่ปุ่นใช้คันจิตัวเดียว สังเกตว่า 木(き) อ่านว่า もく ที่นี่
〜用(よう)สำหรับ; ออกแบบมาเพื่อ子(こ)ども用(よう), 女性(じょせい)用(よう), 業務(ぎょうむ)用(よう), 家庭(かてい)用(よう), 自転車(じてんしゃ)用(よう)
บอกว่าของสิ่งหนึ่งออกแบบมาให้ใครหรือเพื่ออะไร และเมื่อตามด้วยคำนาม จะมี の คั่น: 子(こ)ども用(よう)の自転車(じてんしゃ) จักรยานเด็ก 業務用(ぎょうむよう) สำหรับใช้งานอาชีพ เมื่ออยู่บนกระป๋องใหญ่ในซูเปอร์มาร์เก็ต หมายถึงขนาดสำหรับร้านอาหาร
〜向(む)けมุ่งไปที่; ทำโดยคิดถึงใครคนหนึ่ง子(こ)ども向(む)け, 初心者(しょしんしゃ)向(む)け, 外国人(がいこくじん)向(む)け, 若者(わかもの)向(む)け, 海外(かいがい)向(む)け
จาก 向(む)ける หันไปทาง: กลุ่มผู้รับที่สิ่งนั้นทำขึ้นมา วางคู่กับ 〜用(よう): กรรไกร 子(こ)ども用(よう) มีขนาดพอดีมือเด็ก ส่วนหนัง 子(こ)ども向(む)け ทำขึ้นโดยคิดถึงเด็ก อย่าสับสนกับ 〜向(む)き เหมาะกับ: 子(こ)ども向(む)きの料理(りょうり) คืออาหารที่เหมาะกับเด็ก

ส่วนประกอบที่ปฏิเสธ

ไม่ ไร้ ยังไม่: คำนำหน้าที่ใช้ในที่ที่ภาษาไทยใช้ “ไม่-” “ไร้-” หรือ “ยัง-”

ส่วนประกอบความหมายตัวอย่าง
不(ふ)〜ไม่-; ไร้-不(ふ)安(あん), 不(ふ)親切(しんせつ), 不(ふ)可能(かのう), 不(ふ)健康(けんこう), 不(ふ)自由(じゆう)
คำนำหน้าปฏิเสธที่ใช้บ่อยที่สุด และคำที่ได้มักเป็นคำคุณศัพท์ท้าย な: 便利(べんり) สะดวก มีคำตรงข้ามคือ 不便(ふべん), 親切(しんせつ) ใจดี มี 不親切(ふしんせつ) ใช้เกือบเฉพาะกับคำที่มาจากภาษาจีน คำคุณศัพท์พื้นเมืองอย่าง 高(たか)い ไม่มีคำนำหน้าปฏิเสธ คำตรงข้ามของมันเป็นอีกคำหนึ่ง 安(やす)い หรือ 低(ひく)い ในไม่กี่คำอ่านว่า ぶ: 不器用(ぶきよう) เงอะงะ
無(む)〜ไม่มี-; ไม่มีสิ่งนั้นอยู่無(む)料(りょう), 無(む)理(り), 無(む)関係(かんけい), 無(む)責任(せきにん), 無(む)意味(いみ)
不(ふ)〜 บอกว่าบางอย่างไม่เป็นอย่างนั้น ส่วน 無(む)〜 บอกว่าบางอย่างไม่มีอยู่: 無料(むりょう) ฟรี, 無関係(むかんけい) ไม่เกี่ยวข้อง, 無責任(むせきにん) ไม่รับผิดชอบ 無理(むり) แปลตรงตัวว่า “ไม่มีเหตุผล” เป็นคำที่ใช้บ่อยสำหรับเป็นไปไม่ได้หรือเกินไป และ ちょっと無理(むり)です เป็นการปฏิเสธเบา ๆ ที่พบบ่อย ใน 無事(ぶじ) ปลอดภัย อ่านว่า ぶ
未(み)〜ยังไม่未(み)成年(せいねん), 未(み)経験(けいけん), 未(み)完成(かんせい), 未(み)定(てい), 未(み)読(どく)
ไม่ใช่ “ไม่” แต่เป็น “ยังไม่”: คาดว่าจะเกิดขึ้น 未完成(みかんせい) ยังไม่เสร็จ ยังสร้างอยู่; 未定(みてい) ยังไม่ตัดสินใจ; 未経験(みけいけん) ยังไม่มีประสบการณ์ ซึ่งในประกาศรับสมัครงานเป็นคำเชิญ ไม่ใช่การปฏิเสธ บนมือถือ 未読(みどく) คือยังไม่ได้อ่าน

คำนำหน้าที่เพิ่มความหมาย

ใหม่ ใหญ่ เล็ก ที่สุด ทุก ครึ่ง – ส่วนใหญ่อยู่หน้าคำที่มาจากภาษาจีน และอ่านแบบจีน

ส่วนประกอบความหมายตัวอย่าง
再(さい)〜อีกครั้ง; ใหม่再(さい)開(かい), 再(さい)利用(りよう), 再(さい)発行(はっこう), 再(さい)確認(かくにん), 再(さい)入国(にゅうこく)
“อีกครั้ง” ของภาษาญี่ปุ่น ต่อหน้าคำนามที่ใช้กับ する ได้: 再開(さいかい)する เปิดใหม่ เริ่มต่อ; 再発行(さいはっこう) ออกใหม่ เช่นบัตร; 再利用(さいりよう) นำกลับมาใช้ใหม่ ต้องการคำนามที่มาจากภาษาจีน กับกริยาธรรมดา ความหมายเดียวกันใช้กริยาประกอบ 〜直(なお)す (やり直(なお)す) หรือง่าย ๆ ว่า もう一度(いちど)
新(しん)〜ใหม่新(しん)製品(せいひん), 新(しん)記録(きろく), 新(しん)学期(がっき), 新(しん)商品(しょうひん), 新(しん)年度(ねんど)
หน้าคำนามที่มาจากภาษาจีน 新(しん)〜 เป็นคำนำหน้า หน้าคำพื้นเมืองใช้คำคุณศัพท์: 新(あたら)しい靴(くつ) รองเท้าใหม่ ตรงข้ามคือ 旧(きゅう)〜 เก่า ก่อนหน้า: 旧(きゅう)製品(せいひん) 新学期(しんがっき) ภาคเรียนใหม่ มี っ ตัวเล็กซึ่งอธิบายในกลุ่มรอยต่อ
大(だい)〜/大(おお)〜ใหญ่; มาก; ยิ่งใหญ่大(だい)好(す)き, 大(だい)人気(にんき), 大(おお)雨(あめ), 大(おお)型(がた), 大(おお)掃除(そうじ)
อ่านได้สองแบบ และมีกฎคร่าว ๆ: だい หน้าคำที่มาจากภาษาจีน (大人気(だいにんき), 大成功(だいせいこう)), おお หน้าคำพื้นเมือง (大雨(おおあめ) ฝนตกหนัก, 大型(おおがた) ขนาดใหญ่) 大好(だいす)き เป็นข้อยกเว้นที่มีชื่อเสียง 大人(おとな) ผู้ใหญ่ อ่านทั้งคำ และไม่ได้สร้างแบบนี้เลย
小(こ)〜เล็ก; เล็กน้อย小(こ)雨(さめ), 小(こ)型(がた), 小(こ)銭(ぜに), 小(こ)声(ごえ)
หน้าคำพื้นเมืองอ่านว่า こ และคำประสมเหล่านี้แสดงว่ารอยต่อทำอะไร: 雨(あめ) กลายเป็น さめ ใน 小雨(こさめ), 声(こえ) กลายเป็น ごえ ใน 小声(こごえ) เสียงเบา 小銭(こぜに) คือเงินทอนปลีก หน้าคำที่มาจากภาษาจีนอ่านว่า しょう: 小学校(しょうがっこう) โรงเรียนประถม
最(さい)〜ที่สุด; -สุด最(さい)初(しょ), 最(さい)後(ご), 最(さい)高(こう), 最(さい)新(しん), 最(さい)大(だい)
คำคุณศัพท์ญี่ปุ่นไม่มีรูปขั้นสูงสุด หน้าคำที่มาจากภาษาจีน 最(さい)〜 ทำหน้าที่นี้: 最新(さいしん) ใหม่ที่สุด ล่าสุด; 最大(さいだい) ใหญ่ที่สุด หลายคำเป็นคำที่ใช้ทั่วไป: 最初(さいしょ) แรก, 最後(さいご) สุดท้าย, 最高(さいこう) ดีที่สุด ยอดเยี่ยม กับคำอื่นทั้งหมดใช้ 一番(いちばん): 一番(いちばん)高(たか)い
毎(まい)〜ทุก-毎(まい)日(にち), 毎(まい)朝(あさ), 毎(まい)週(しゅう), 毎(まい)年(とし), 毎(まい)回(かい)
หน้าคำบอกเวลา และไม่มีคำช่วยตามหลัง: 毎朝(まいあさ)走(はし)ります ไม่มี に การอ่านของคำบอกเวลาไม่เปลี่ยน: あさ แบบพื้นเมืองใน 毎朝(まいあさ), しゅう แบบจีนใน 毎週(まいしゅう) 毎年(まいとし) อ่านว่า まいねん ได้ด้วย
全(ぜん)〜ทั้งหมด; ทั้ง-全(ぜん)員(いん), 全(ぜん)国(こく), 全(ぜん)部(ぶ), 全(ぜん)世界(せかい), 全(ぜん)品(ぴん)
全員(ぜんいん) สมาชิกทุกคน ทุกคน; 全国(ぜんこく) ทั้งประเทศ 全部(ぜんぶ) ทั้งหมด เป็นคำที่ใช้ทั่วไป ที่หน้าร้าน 全品(ぜんぴん)半額(はんがく) หมายถึงสินค้าทุกชิ้นลดครึ่งราคา – สังเกตว่า ひん กลายเป็น ぴん หลัง ん
半(はん)〜ครึ่ง半(はん)分(ぶん), 半(はん)額(がく), 半(はん)年(とし), 半(はん)袖(そで), 半(はん)日(にち)
半分(はんぶん)ครึ่งหนึ่ง半年(はんとし)หกเดือน半袖(はんそで)แขนสั้น – ครึ่งแขน หลังชั่วโมงหมายถึง “ครึ่ง”: 三時半(さんじはん) 半額(はんがく) คือสติกเกอร์ที่ติดบนอาหารในซูเปอร์มาร์เก็ตก่อนปิดร้านไม่นาน
真(ま)〜พอดี ตรง; แท้ เข้ม真(ま)ん中(なか), 真(ま)っ白(しろ), 真(ま)っ暗(くら), 真(ま)っ赤(か), 真(ま)夜中(よなか)
คำนำหน้าพื้นเมืองที่ทำให้คำที่ตามมาคมขึ้น: 白(しろ)ขาว真(ま)っ白(しろ)ขาวบริสุทธิ์; 暗(くら)いมืด真(ま)っ暗(くら)มืดสนิท; 夜中(よなか) กลางคืน, 真夜中(まよなか) เที่ยงคืนพอดี รูปเปลี่ยนตามเสียงที่ตามมา – ま, まっ, まん – และเขียนด้วย っ ตัวเล็กหรือ ん ในคะนะ 真(ま)っ赤(か) แดงสด อ่านไม่ตามกฎ และเรียนทั้งคำ
高(こう)〜/低(てい)〜สูง; ต่ำ高(こう)品質(ひんしつ), 高(こう)収入(しゅうにゅう), 高(こう)血圧(けつあつ), 低(てい)価格(かかく), 低(てい)温(おん)
คู่ที่ใช้กับคำนามที่มาจากภาษาจีน พบบ่อยในโฆษณาและฉลาก: 高品質(こうひんしつ) คุณภาพสูง, 低価格(ていかかく) ราคาต่ำ, 低(てい)カロリー หน้าคำพื้นเมืองใช้คำคุณศัพท์ 高(たか)い และ 低(ひく)い ในภาษาพูด ราคาถูกคือ 安(やす)い มากกว่าต่ำ 低価格(ていかかく) เป็นคำของภาษาเขียน

คำนำหน้าสุภาพสองตัว

ไม่ได้เพิ่มความหมาย แต่เพิ่มระดับภาษา: ทำให้คำสุภาพขึ้น และมีบางคำที่แทบไม่เคยใช้โดยไม่มีมัน

ส่วนประกอบความหมายตัวอย่าง
お〜สุภาพขึ้นหรืออ่อนลง โดยเฉพาะกับคำพื้นเมืองお茶(ちゃ), お金(かね), お水(みず), お店(みせ), お祭(まつ)り
ไม่ใช่ความหมาย แต่เป็นน้ำเสียง: คำฟังดูอ่อนลงและสุภาพขึ้น และบางคำแทบไม่เคยใช้โดยไม่มีมัน – お茶(ちゃ), お金(かね), お腹(なか) ใช้กับคำพื้นเมืองเป็นหลัก มีสองข้อจำกัด: ไม่ใส่กับของของตัวเองเมื่อพูดกับคนอื่น (お名前(なまえ)は? ถามชื่อของอีกฝ่าย ส่วนคุณตอบด้วย 名前(なまえ) เฉย ๆ) และคำยืมที่เขียนด้วยคาตากานะแทบไม่ใช้กับมัน
ご〜สุภาพขึ้น โดยเฉพาะกับคำที่มาจากภาษาจีนご家族(かぞく), ご連絡(れんらく), ご住所(じゅうしょ), ご注意(ちゅうい), ご飯(はん)
คู่แฝดของ お〜 ที่ใช้กับคำจากภาษาจีน: ご家族(かぞく)ครอบครัวของท่านご住所(じゅうしょ)ที่อยู่ของท่าน ประกาศในสถานีเต็มไปด้วยตัวนี้: ご注意(ちゅうい)ください มีคำจากภาษาจีนที่ใช้บ่อยจำนวนหนึ่งที่ใช้ お และต้องเรียนไปแบบนั้น: お電話(でんわ), お時間(じかん), お弁当(べんとう) ใน ご飯(はん) คำนำหน้าหลอมเข้ากับคำแล้ว: คือมื้ออาหารหรือข้าวสุก ส่วน 飯(めし) ฟังหยาบ

คน อาชีพ และร้านค้า

ผู้ทำ สมาชิก ผู้ถือ – และคำลงท้ายตัวเดียวที่ทำให้เป็นกลุ่มคน

ส่วนประกอบความหมายตัวอย่าง
〜たちกลุ่มคน私(わたし)たち, 子(こ)どもたち, 学生(がくせい)たち, 先生(せんせい)たち, あなたたち
คำนามญี่ปุ่นไม่มีพหูพจน์: 本(ほん) คือหนังสือเล่มเดียวหรือสิบเล่มก็ได้ たち ก็ไม่ใช่คำลงท้ายพหูพจน์เช่นกัน มันทำให้เป็นกลุ่มคน และอาจหมายถึงใครคนหนึ่งกับคนที่มากับเขา: 田中(たなか)さんたち คุณทานากะและคนอื่น ๆ ใช้กับสิ่งของไม่ได้ 友(とも)だち เคยสร้างแบบนี้ แต่ตอนนี้หมายถึงเพื่อนคนเดียว
〜人(じん)คนของ-; สัญชาติ日本(にほん)人(じん), 外国(がいこく)人(じん), イギリス人(じん), アメリカ人(じん), 社会(しゃかい)人(じん)
ชื่อประเทศกับ 人(じん) คือสัญชาติ: イギリス人(じん), 日本人(にほんじん) ภาษาใช้ 〜語(ご) ภาษาไทยวาง “คน” ไว้หน้า (“คนญี่ปุ่น”) ญี่ปุ่นวางไว้หลัง คันจิตัวนี้อ่านได้สามแบบ และคำเป็นตัวตัดสิน: じん สำหรับสัญชาติและกลุ่ม (社会人(しゃかいじん) ผู้ใหญ่ที่ทำงานแล้ว), にん เมื่อนับและในอาชีพไม่กี่คำ (三人(さんにん), 管理人(かんりにん)ผู้ดูแลอาคาร)ひとเมื่ออยู่เดี่ยว ๆ
〜屋(や)ร้านค้า; ผู้ที่ดูแลร้าน; คนประเภทหนึ่ง本(ほん)屋(や), 花(はな)屋(や), パン屋(や), 八百屋(やおや), 照(て)れ屋(や)
ร้านและเจ้าของร้านในคำเดียว: 本屋(ほんや) คือร้านหนังสือหรือคนขายหนังสือ ภาษาไทยวาง “ร้าน” ไว้หน้า (“ร้านหนังสือ” “ร้านขนมปัง”) ญี่ปุ่นวางไว้หลัง เมื่อพูดถึงตัวคน เติม さん: 八百屋(やおや)さん คนขายผัก หลังลักษณะนิสัยจะเรียกคนประเภทหนึ่ง พร้อมน้ำเสียงล้อเล็กน้อย: 照(て)れ屋(や)คนขี้อายがんばり屋(や)คนที่ไม่ยอมแพ้
〜員(いん)เจ้าหน้าที่; สมาชิก会社(かいしゃ)員(いん), 店(てん)員(いん), 駅(えき)員(いん), 銀行(ぎんこう)員(いん), 公務(こうむ)員(いん)
คนในทีมงานของสถานที่หรือสมาชิกขององค์กร: 店員(てんいん) พนักงานร้าน, 会社員(かいしゃいん) พนักงานบริษัท – คำตอบมาตรฐานของคำถามว่าทำอาชีพอะไร 全員(ぜんいん) สมาชิกทุกคน สร้างแบบเดียวกัน
〜生(せい)นักเรียน นักศึกษา大学(だいがく)生(せい), 留学(りゅうがく)生(せい), 高校(こうこう)生(せい), 小学(しょうがく)生(せい), 一年(いちねん)生(せい)
ประเภทของโรงเรียนอยู่ข้างหน้า: 小学生(しょうがくせい), 中学生(ちゅうがくせい), 高校生(こうこうせい), 大学生(だいがくせい) กับตัวเลขคือชั้นปี: 三年生(さんねんせい) ชั้นปีที่สาม 留学生(りゅうがくせい) คือนักเรียนต่างชาติ และมีกับดักหนึ่ง: 先生(せんせい) คือครู คนที่เกิดก่อน
〜長(ちょう)หัวหน้าของสิ่งนั้น社(しゃ)長(ちょう), 部(ぶ)長(ちょう), 店(てん)長(ちょう), 校(こう)長(ちょう), 駅(えき)長(ちょう)
หัวหน้าของสิ่งที่อยู่ข้างหน้า: 社長(しゃちょう) ประธานบริษัท, 部長(ぶちょう) หัวหน้าแผนก, 店長(てんちょう) ผู้จัดการร้าน, 校長(こうちょう) ผู้อำนวยการโรงเรียน ในบริษัทใช้ตำแหน่งแทน さん: 田中部長(たなかぶちょう) หรือเพียง 部長(ぶちょう) เมื่อพูดกับท่าน ใกล้เคียงกับ “ท่านหัวหน้า”
〜手(しゅ)ผู้ที่อาชีพคือสิ่งนั้น運転(うんてん)手(しゅ), 歌(か)手(しゅ), 選(せん)手(しゅ), 助(じょ)手(しゅ)
ในชื่ออาชีพ 手(て) อ่านว่า しゅ: 歌手(かしゅ) นักร้อง, 選手(せんしゅ) นักกีฬา, 助手(じょしゅ) ผู้ช่วย หลังก้านกริยาอ่านว่า て และเรียกบทบาทในการสื่อสารกัน ไม่ใช่อาชีพ: 話(はな)し手(て) ผู้พูด – ดูกลุ่มก้านกริยา
〜者(しゃ)ผู้ที่ทำสิ่งนั้น; ผู้-参加(さんか)者(しゃ), 利用(りよう)者(しゃ), 研究(けんきゅう)者(しゃ), 初心(しょしん)者(しゃ), 医(い)者(しゃ)
ใกล้เคียงที่สุดกับ “ผู้-” ของไทย (ผู้ใช้ ผู้เข้าร่วม) แต่วางไว้หลังคำ และใช้ได้กว้างพอกัน: เอาคำนามที่ใช้กับ する ได้ก็ได้ผู้ที่ทำสิ่งนั้น – 参加(さんか)するเข้าร่วม参加者(さんかしゃ)ผู้เข้าร่วม; 利用(りよう)する ใช้, 利用者(りようしゃ) ผู้ใช้ ฟังเป็นกลางและค่อนข้างเป็นทางการ 医者(いしゃ) เป็นคำที่ใช้ทั่วไป แต่เวลาเรียกหมอจะใช้ 先生(せんせい)
〜家(か)ผู้ที่ทำศิลปะหรือสาขาหนึ่งเป็นงานหลัก作家(さっか), 画家(がか), 音楽(おんがく)家(か), 専門(せんもん)家(か), 政治(せいじ)家(か)
ที่นี่ไม่ได้แปลว่า “บ้าน” และอ่านว่า か: คนที่ทำบางอย่างเป็นศิลปะหรือความเชี่ยวชาญของตน 画家(がか) จิตรกร, 専門家(せんもんか) ผู้เชี่ยวชาญ, 政治家(せいじか) นักการเมือง มีน้ำหนักกว่า 〜者(しゃ) นักเขียนนวนิยายจึงเป็น 作家(さっか) หลังนิสัยจะเรียกลักษณะเด่น เป็นคำชม: 努力家(どりょくか)คนที่พยายามมาก読書家(どくしょか)นักอ่านตัวยง

คำลงท้ายที่ทำให้เป็นคำนามนามธรรม

จากคำคุณศัพท์หรือคำนามมาเป็นขนาด ความรู้สึก คุณสมบัติ ความสามารถ ระดับ

ส่วนประกอบความหมายตัวอย่าง
〜さคำนามจากคำคุณศัพท์: มีคุณสมบัตินั้นมากเท่าไร高(たか)さ, 長(なが)さ, 重(おも)さ, 大(おお)きさ, 便利(べんり)さ
เอาคำคุณศัพท์ท้าย い ตัด い ตัวท้ายออก แล้วเติม さ: 高(たか)い → 高(たか)さ ความสูง ใช้ได้กับคำคุณศัพท์ท้าย な ด้วย (便利(べんり)さความสะดวก静(しず)かさความเงียบ) และกับคำคุณศัพท์เกือบทุกคำ จึงเป็นคำลงท้ายตัวแรกที่ควรรู้ ใช้เหมือน “ความ-” ของไทย (ความสูง ความงาม ความดี) ทำให้คำบรรยายกลายเป็นการวัด: ความสูง ความยาว น้ำหนัก ขนาด いい กลายเป็น よさ
〜みคำนามจากคำคุณศัพท์: คุณสมบัติตามที่รู้สึก楽(たの)しみ, 甘(あま)み, 痛(いた)み, 弱(よわ)み, 重(おも)み
ใช้ได้กับคำคุณศัพท์น้อยกว่า さ มาก และความหมายต่างกัน: さ วัด ส่วน み เรียกสิ่งที่รู้สึก 重(おも)さ คือน้ำหนักเป็นกิโลกรัม 重(おも)み คือน้ำหนักในความหมายของความสำคัญ 楽(たの)しみ คือสิ่งที่รอคอยด้วยความยินดี และ 楽(たの)しみにしています เป็นวิธีพูดที่ใช้บ่อย คำที่ลงท้ายด้วย み เรียนเป็นคำ ๆ ไป คำคุณศัพท์ส่วนใหญ่ไม่มีเลย
〜性(せい)ความ-, -ภาพ: คุณสมบัติ可能(かのう)性(せい), 安全(あんぜん)性(せい), 必要(ひつよう)性(せい), 重要(じゅうよう)性(せい), 個(こ)性(せい)
ใกล้เคียงกับ “ความ-” และ “-ภาพ” ของไทย ใช้กับคำที่มาจากภาษาจีน: 安全(あんぜん)ปลอดภัย安全性(あんぜんせい)ความปลอดภัยในฐานะคุณสมบัติของสิ่งหนึ่ง; 可能(かのう) เป็นไปได้, 可能性(かのうせい) ความเป็นไปได้ โอกาส 個性(こせい) คือเอกลักษณ์เฉพาะตัว คันจิตัวเดียวกันใน 女性(じょせい) และ 男性(だんせい) หมายถึงเพศ และสองคำนี้เป็นคำสุภาพสำหรับผู้หญิงและผู้ชาย
〜感(かん)ความรู้สึกหรือสำนึกของ-責任(せきにん)感(かん), 安心(あんしん)感(かん), 達成(たっせい)感(かん), 違和(いわ)感(かん), 季節(きせつ)感(かん)
ทำให้คำนามเป็นความรู้สึก: 責任感(せきにんかん) สำนึกรับผิดชอบ, 達成感(たっせいかん) ความรู้สึกว่าทำสำเร็จ 違和感(いわかん) ไม่มีคำไทยที่ตรงเป๊ะ และพบได้ทุกที่: ความรู้สึกว่ามีบางอย่างไม่เข้ากันนัก 季節感(きせつかん) ความรู้สึกถึงฤดูกาล เป็นสิ่งที่ให้คุณค่าในอาหารและในจดหมาย
〜力(りょく)พลัง; ความสามารถ体(たい)力(りょく), 集中(しゅうちゅう)力(りょく), 想像(そうぞう)力(りょく), 記憶(きおく)力(りょく), 日本語(にほんご)力(りょく)
ความสามารถ ในฐานะสิ่งที่มีมากหรือน้อยได้: 集中力(しゅうちゅうりょく)สมาธิ記憶力(きおくりょく)ความจำ体力(たいりょく)กำลังกาย ต่อกับคำได้อย่างอิสระ และผลที่ได้คือคำที่พบในประกาศรับสมัครงานและในข่าวของโรงเรียน: 日本語力(にほんごりょく) ความสามารถทางภาษาญี่ปุ่น เมื่ออยู่เดี่ยว ๆ คันจิตัวนี้อ่านว่า ちから
〜度(ど)ระดับ; ค่าบนมาตราหนึ่ง温(おん)度(ど), 湿(しつ)度(ど), 満足(まんぞく)度(ど), 知名(ちめい)度(ど), 難易(なんい)度(ど)
ระดับของบางอย่างในฐานะจุดบนมาตรา: 温度(おんど)อุณหภูมิ湿度(しつど)ความชื้น満足度(まんぞくど)ความพึงพอใจในแบบสอบถาม難易度(なんいど)ระดับความยาก知名度(ちめいど)ความเป็นที่รู้จัก หลังตัวเลขคือองศาหรือครั้ง: 三十度(さんじゅうど), 二度(にど)

คำลงท้ายที่ทำให้เป็นคำคุณศัพท์

ประหยัด เหมือนเด็ก ตามแบบของ ดูเหมือนว่า – และตัวที่ใช้บ่อยที่สุดทำคำนามภาษาเขียนให้เป็นคำคุณศัพท์ท้าย な

ส่วนประกอบความหมายตัวอย่าง
〜的(てき)เชิง-: คำคุณศัพท์ท้าย な จากคำนาม具体(ぐたい)的(てき), 経済(けいざい)的(てき), 一般(いっぱん)的(てき), 積極(せっきょく)的(てき), 個人(こじん)的(てき)
ทำคำนามที่มาจากภาษาจีนให้เป็นคำคุณศัพท์ท้าย な ใกล้เคียงกับ “เชิง-” ของไทย: 経済(けいざい) เศรษฐกิจ, 経済的(けいざいてき) ประหยัด เชิงเศรษฐกิจ ทำตัวเหมือนคำคุณศัพท์ท้าย な ทั่วไป: 具体的(ぐたいてき)な例(れい) หน้าคำนาม, 具体的(ぐたいてき)に เป็นคำวิเศษณ์ 個人的(こじんてき)に ส่วนตัวแล้ว เป็นวิธีที่ใช้บ่อยในการทำให้ความเห็นอ่อนลง ใช้มากเกินไปจะทำให้ข้อความอ่านเหมือนรายงาน
〜っぽいขี้-, ท่าทางเหมือน-; มีแนวโน้มจะ- (ภาษาพูด)忘(わす)れっぽい, 子(こ)どもっぽい, 白(しろ)っぽい, 安(やす)っぽい, 怒(おこ)りっぽい
ภาษาพูด มีสามการใช้ หลังคำนาม คือคล้ายสิ่งนั้น มักในทางที่ไม่ค่อยน่าพอใจ: 子(こ)どもっぽい เป็นเด็ก ๆ หลังสี คือใกล้เคียงสีนั้น: 白(しろ)っぽい ออกขาว ๆ หลังก้านกริยา คือมีแนวโน้มจะทำ: 忘(わす)れっぽい ขี้ลืม, 怒(おこ)りっぽい ขี้โมโห ผลที่ได้เป็นคำคุณศัพท์ท้าย い: 忘(わす)れっぽくて
〜らしいสมกับ-; ตามที่ควรเป็น春(はる)らしい, 男(おとこ)らしい, 女(おんな)らしい, 学生(がくせい)らしい, 子(こ)どもらしい
หลังคำนาม: มีคุณสมบัติที่คาดหวังจากสิ่งนั้น มักเป็นคำชม วางคู่กับ 〜っぽい: 子(こ)どもらしい สมกับเป็นเด็ก เป็นเด็กอย่างที่เด็กควรเป็น; 子(こ)どもっぽい เป็นเด็ก ๆ อย่างที่ผู้ใหญ่ไม่ควรเป็น อย่าสับสนกับไวยากรณ์ของ らしい ที่แปลว่า “ดูเหมือนว่า” ซึ่งตามหลังประโยคทั้งประโยค: 雨(あめ)が降(ふ)るらしい

การสร้างกริยา

คำลงท้ายตัวหนึ่งทำคำนามให้เป็นกริยา อีกตัวทำให้เป็น “-ไนซ์” และอีกตัวบอกว่าคนอื่นรู้สึกอย่างไร

ส่วนประกอบความหมายตัวอย่าง
〜するทำคำนามที่เป็นการกระทำให้เป็นกริยา予約(よやく)する, 勉強(べんきょう)する, 説明(せつめい)する, コピーする, メールする
ประตูใหญ่ที่สุดสู่กริยาญี่ปุ่น: คำนามที่มาจากภาษาจีนซึ่งเรียกการกระทำ ตามด้วย する ก็เป็นกริยา และคำยืมก็เป็นได้เช่นกัน: コピーする, メールする คำนามยังใช้กับ を ได้ด้วย: 勉強(べんきょう)をする ใช้ได้เฉพาะคำนามที่เป็นการกระทำ ของอย่าง 本(ほん) ใช้ไม่ได้
〜化(か)ทำให้เป็น-, การทำให้เป็น-; กลายเป็น映画(えいが)化(か), 国際(こくさい)化(か), 自動(じどう)化(か), 高齢(こうれい)化(か), デジタル化(か)
“ทำให้เป็น-” ของภาษาญี่ปุ่น ต่อหลังคำนาม: 国際化(こくさいか) การทำให้เป็นสากล, 自動化(じどうか) การทำให้เป็นอัตโนมัติ, デジタル化(か) เมื่อมี する เป็นกริยา: 映画化(えいがか)する สร้างหนังสือเป็นภาพยนตร์ ข่าวเต็มไปด้วย 少子化(しょうしか) และ 高齢化(こうれいか) คืออัตราเกิดที่ลดลงและสังคมที่สูงวัยขึ้น
〜がるแสดงอาการของความรู้สึก (พูดถึงผู้อื่น)怖(こわ)がる, 寒(さむ)がる, 欲(ほ)しがる, 嫌(いや)がる, 痛(いた)がる
ภาษาญี่ปุ่นระวังเมื่อจะยืนยันเป็นข้อเท็จจริงถึงความรู้สึกของคนอื่น 怖(こわ)い คือความกลัวของตัวเอง ส่วนความกลัวของคนอื่นจะบรรยายสิ่งที่เขาแสดงออก: 怖(こわ)がる ทำท่ากลัว ตัด い ออกแล้วเติม がる ผลที่ได้เป็นกริยาที่ใช้กับ を ร่วมกับ 〜たい ได้ 〜たがる: 行(い)きたがる อยากไปอยู่ตลอด

ก้านกริยาที่กลายเป็นคำนาม

ตัดคำลงท้ายสุภาพออกแล้วดูที่เหลือ: ก้านกริยาเป็นคำนามได้ และเป็นครึ่งแรกของคำอื่นอีกหลายสิบคำ

ส่วนประกอบความหมายตัวอย่าง
〜ます→〜ก้านกริยาเดี่ยว ๆ เป็นคำนาม休(やす)み, 帰(かえ)り, 始(はじ)まり, 考(かんが)え, 答(こた)え
เอารูปสุภาพ ตัด ます ออก สิ่งที่เหลือมักเป็นคำนาม: 休(やす)みます → 休(やす)み การพัก วันหยุด; 帰(かえ)ります → 帰(かえ)り การกลับบ้าน บางคำเสียโอกุริงานะเมื่อเขียน: 話(はな)す ให้ 話(はなし) เรื่องเล่าหรือการคุย ก้านกริยาบางตัวใช้เดี่ยว ๆ ไม่ได้ แต่ทุกตัวเข้าคำประสมได้ – ส่วนที่เหลือของกลุ่มนี้
〜方(かた)วิธีทำสิ่งนั้น; ทำอย่างไร読(よ)み方(かた), 使(つか)い方(かた), 作(つく)り方(かた), 書(か)き方(かた), 行(い)き方(かた)
ก้านกริยากับ 方(かた) คือวิธีทำสิ่งนั้น: 使(つか)い方(かた) วิธีใช้ กรรมใช้ の ไม่ใช่ を เพราะผลที่ได้เป็นคำนาม: 漢字(かんじ)の読(よ)み方(かた) กับกริยาที่ลงท้ายด้วย する เป็น 仕方(しかた) จาก する: 勉強(べんきょう)の仕方(しかた) วิธีเรียน
〜物(もの)สิ่งที่ถูกกระทำ食(た)べ物(もの), 飲(の)み物(もの), 乗(の)り物(もの), 買(か)い物(もの), 忘(わす)れ物(もの)
ก้านกริยากับ 物(もの) คือสิ่งที่ถูกกระทำอย่างนั้น ใกล้เคียง “ของ-” ของไทย (ของกิน ของใช้): 食(た)べ物(もの) อาหาร, 乗(の)り物(もの) ยานพาหนะ เครื่องเล่น 買(か)い物(もの) การซื้อของ และ 忘(わす)れ物(もの) ของที่ลืมไว้ – คำที่อยู่บนป้ายของหายทุกป้าย ในคำประสมที่มาจากภาษาจีน คันจิตัวเดียวกันมักอ่านว่า ぶつ: 動物(どうぶつ) สัตว์
〜手(て)ผู้ที่ทำสิ่งนั้น ในบทบาทหนึ่ง話(はな)し手(て), 聞(き)き手(て), 読(よ)み手(て), 売(う)り手(て), 買(か)い手(て)
ก้านกริยากับ 手(て) คือคนในบทบาทนั้น: 話(はな)し手(て) และ 聞(き)き手(て) ผู้พูดและผู้ฟัง; 売(う)り手(て) และ 買(か)い手(て) ผู้ขายและผู้ซื้อ เป็นบทบาทในการแลกเปลี่ยน ไม่ใช่อาชีพ – สำหรับอาชีพใช้ 〜手(しゅ) หรือ 〜者(しゃ) 上手(じょうず) และ 下手(へた) เป็นคำของตัวเอง
〜放題(ほうだい)ได้มากเท่าที่ต้องการ食(た)べ放題(ほうだい), 飲(の)み放題(ほうだい), 使(つか)い放題(ほうだい), 見(み)放題(ほうだい)
ในเมนู คือกินหรือดื่มได้มากเท่าที่ต้องการในราคาคงที่: 飲(の)み放題(ほうだい) ในแพ็กเกจมือถือหรือแพ็กเกจวิดีโอ คือใช้ได้ไม่จำกัด: 見(み)放題(ほうだい) นอกเมนูหมายถึงปล่อยให้สิ่งหนึ่งเป็นไปโดยไม่ควบคุม: 庭(にわ)が荒(あ)れ放題(ほうだい)だ สวนรกร้างไปหมด

กริยาสองตัวรวมเป็นหนึ่ง

ก้านกริยากับกริยาตัวที่สอง: เริ่ม จบ ต่อเนื่อง เกินไป ทันใด อีกครั้ง ซึ่งกันและกัน

ส่วนประกอบความหมายตัวอย่าง
〜始(はじ)めるเริ่มทำ習(なら)い始(はじ)める, 読(よ)み始(はじ)める, 食(た)べ始(はじ)める, 降(ふ)り始(はじ)める, 使(つか)い始(はじ)める
โครงของทั้งกลุ่ม: ก้านกริยากับกริยาตัวที่สอง และตัวที่สองรับกาลและความสุภาพ 〜始(はじ)める บอกว่าการกระทำเริ่มต้น ใช้ได้กับสิ่งที่เกิดขึ้นเองด้วย ไม่ใช่เฉพาะสิ่งที่คนทำ: 雨(あめ)が降(ふ)り始(はじ)めた เทียบกับ 〜出(だ)す ที่เริ่มอย่างกะทันหัน ตรงกับ “เริ่ม + กริยา” ของไทย
〜終(お)わるทำเสร็จ読(よ)み終(お)わる, 食(た)べ終(お)わる, 書(か)き終(お)わる, 使(つか)い終(お)わる
จุดจบของสิ่งที่กำลังทำ: 食(た)べ終(お)わったら、皿(さら)を洗(あら)ってください ใช้กับการกระทำที่มีจุดจบตามธรรมชาติ อ่านหนังสือจบได้ แต่เมื่อฝนหยุดไม่พูดอย่างนี้ พูดว่า 雨(あめ)がやんだ
〜続(つづ)けるทำต่อไป; ทำอย่างต่อเนื่อง降(ふ)り続(つづ)ける, 歩(ある)き続(つづ)ける, 待(ま)ち続(つづ)ける, 使(つか)い続(つづ)ける, 働(はたら)き続(つづ)ける
การกระทำที่ดำเนินต่อไป มักนานกว่าที่คาด: 一時間(いちじかん)待(ま)ち続(つづ)けた รอมาตลอดหนึ่งชั่วโมงเต็ม 〜ている บอกว่าการกระทำกำลังดำเนินอยู่ ส่วน 〜続(つづ)ける บอกว่ามันไม่หยุด
〜すぎるเกินไป; มาก-เกิน飲(の)みすぎる, 食(た)べすぎる, 働(はたら)きすぎる, 言(い)いすぎる, 高(たか)すぎる
ตัวเดียวในกลุ่มที่ใช้กับคำคุณศัพท์ได้ด้วย: ตัด い ของคำคุณศัพท์ท้าย い (高(たか)すぎる แพงเกินไป) หรือใช้ก้านกริยา (食(た)べすぎる กินมากเกินไป) ตรงกับ “-เกินไป” ของไทย いい กลายเป็น よすぎる คำนามคือ 〜すぎ: 食(た)べすぎに注意(ちゅうい) เขียนเป็น 過(す)ぎる ก็ได้ ใช้กันทั้งสองแบบ
〜出(だ)すเริ่มทำขึ้นมาทันที; เอาออกมา降(ふ)り出(だ)す, 泣(な)き出(だ)す, 笑(わら)い出(だ)す, 思(おも)い出(だ)す, 取(と)り出(だ)す
ความหมายสองอย่าง การเริ่มอย่างกะทันหัน มักไม่ได้เลือก: 赤(あか)ちゃんが泣(な)き出(だ)した และตามตัวอักษรคือออกไปข้างนอก: 取(と)り出(だ)す หยิบออกมา, 思(おも)い出(だ)す นึกขึ้นมาได้ วางคู่กับ 〜始(はじ)める: คุณเป็นคนตัดสินใจเริ่มอ่าน จึงเป็น 読(よ)み始(はじ)める ส่วนทารกไม่ได้ตัดสินใจร้องไห้
〜直(なお)すทำใหม่ และให้ถูกในครั้งนี้書(か)き直(なお)す, 見(み)直(なお)す, やり直(なお)す, 考(かんが)え直(なお)す, 読(よ)み直(なお)す
ทำอีกครั้งให้ถูกต้อง: 書(か)き直(なお)す เขียนใหม่, 考(かんが)え直(なお)す คิดใหม่ 見(み)直(なお)す คือมองอีกครั้ง และหมายถึงมองใครดีขึ้นกว่าเดิมด้วย ตัวนี้ ไม่ใช่ 再(さい)〜 คือ “-ใหม่” ที่ใช้ทั่วไป (เขียนใหม่ คิดใหม่) ต่อกับกริยาได้ทุกตัว ส่วน 再(さい)〜 ต้องใช้กับคำนามที่มาจากภาษาจีน
〜合(あ)うทำระหว่างกัน; ทำร่วมกัน話(はな)し合(あ)う, 助(たす)け合(あ)う, 知(し)り合(あ)う, 付(つ)き合(あ)う, 見(み)つめ合(あ)う
การกระทำร่วมกันหรือซึ่งกันและกัน ตรงกับ “-กัน” ของไทย: 助(たす)け合(あ)うช่วยกัน話(はな)し合(あ)うคุยกัน บางคำกลายเป็นคำของตัวเองแล้ว: 知(し)り合(あ)い คนรู้จัก, 付(つ)き合(あ)う คบกับใครสักคน คำนาม 話(はな)し合(あ)い คือการคุยที่ตั้งใจให้ได้ข้อตกลง
〜込(こ)むเข้าไปข้างใน; จมอยู่ในสภาพหนึ่ง落(お)ち込(こ)む, 飛(と)び込(こ)む, 書(か)き込(こ)む, 申(もう)し込(こ)む, 思(おも)い込(こ)む
การเคลื่อนเข้าไปในสิ่งหนึ่ง: 飛(と)び込(こ)むกระโดดเข้าไป書(か)き込(こ)むเขียนลงในแบบฟอร์มหรือโพสต์ทางออนไลน์ แล้วเข้าไปในสภาพหนึ่ง: 思(おも)い込(こ)む เชื่อสนิทใจ มักผิด; 落(お)ち込(こ)む รู้สึกหดหู่ 申(もう)し込(こ)む สมัครหรือลงชื่อ อยู่ในแบบฟอร์มทุกใบ และคำนามคือ 申(もう)し込(こ)み
〜忘(わす)れるลืมทำ買(か)い忘(わす)れる, 言(い)い忘(わす)れる, 書(か)き忘(わす)れる, 聞(き)き忘(わす)れる
ภาษาไทยพูดว่า “ลืม” แล้วตามด้วยกริยา ภาษาญี่ปุ่นรวมเป็นกริยาตัวเดียว: 言(い)い忘(わす)れる ลืมพูดถึง สิ่งที่ลืมใช้ を: 名前(なまえ)を書(か)き忘(わす)れた ฉันลืมเขียนชื่อ

ทำง่ายและทำยาก

ก้านกริยากับคำคุณศัพท์บอกความง่ายหรือความยาก มีสามน้ำหนัก ตั้งแต่เป็นกลางไปจนถึงต้องออกแรง

ส่วนประกอบความหมายตัวอย่าง
〜やすいทำง่าย; มีแนวโน้มจะเกิดขึ้น住(す)みやすい, 読(よ)みやすい, 使(つか)いやすい, わかりやすい, 歩(ある)きやすい
ก้านกริยากับ やすい – มาจากคำเก่าที่แปลว่าง่าย ไม่ใช่จาก 安(やす)い ราคาถูก ผลที่ได้เป็นคำคุณศัพท์ท้าย い: 使(つか)いやすいパソコン กับสิ่งที่เกิดขึ้นเอง หมายถึงมีแนวโน้มว่าจะ-: 壊(こわ)れやすいแตกง่าย太(ふと)りやすいอ้วนง่าย
〜にくいทำยาก; ไม่น่าจะเกิดขึ้น歩(ある)きにくい, 読(よ)みにくい, 使(つか)いにくい, わかりにくい, 言(い)いにくい
ตรงข้ามกับ やすい สร้างแบบเดียวกัน: 読(よ)みにくい字(じ) ตัวอักษรที่อ่านยาก; 言(い)いにくい พูดยาก กับสิ่งที่เกิดขึ้นเอง หมายถึงไม่น่าจะเกิด: 壊(こわ)れにくい ทนทาน
〜づらいทำยาก และต้องออกแรง言(い)いづらい, 読(よ)みづらい, 歩(ある)きづらい, 聞(き)きづらい, 住(す)みづらい
มาจาก 辛(つら)い ทุกข์ โดยเสียงแรกออกเสียงก้อง 〜にくい บอกความยากเฉย ๆ ส่วน 〜づらい เพิ่มว่ามันเป็นภาระกับตัวคน: 言(い)いづらい พูดยากเพราะเกรงใจ จึงเหมาะกับสิ่งที่คนทำ และฟังแปลกกับสิ่งที่เกิดขึ้นเอง

คำลงท้ายที่ทำให้เป็นคำวิเศษณ์

คำลงท้ายหนึ่งตัวสำหรับคำคุณศัพท์แต่ละชนิด และสองรูปเดียวกันนั้นที่อยู่หน้ากริยา “กลายเป็น”

ส่วนประกอบความหมายตัวอย่าง
〜くคำคุณศัพท์ท้าย い เป็นคำวิเศษณ์早(はや)く, 高(たか)く, 大(おお)きく, 新(あたら)しく, 安(やす)く
เปลี่ยน い ตัวท้ายเป็น く: 早(はや)い → 早(はや)く รูปเดียวกันนี้อยู่หน้า なる เมื่อบอกการเปลี่ยนแปลง: 寒(さむ)くなりました อากาศหนาวขึ้นแล้ว いい เป็นข้อยกเว้นอีกครั้ง: よく ดี – ซึ่งแปลว่าบ่อยด้วย ภาษาไทยไม่ต้องเปลี่ยนรูป “เร็ว” เป็นทั้งคำคุณศัพท์และคำวิเศษณ์ แต่ภาษาญี่ปุ่นต้องเปลี่ยนเสมอ
〜にคำคุณศัพท์ท้าย な เป็นคำวิเศษณ์静(しず)かに, きれいに, 上手(じょうず)に, 簡単(かんたん)に, 丁寧(ていねい)に
คำคุณศัพท์ท้าย な ใช้ に ในที่ที่คำคุณศัพท์ท้าย い ใช้ く: 静(しず)かに อย่างเงียบ ๆ, 丁寧(ていねい)に อย่างระมัดระวัง อย่างสุภาพ に ตัวเดียวกันนี้อยู่หน้า なる และ する: 部屋(へや)をきれいにする จัดห้องให้เรียบร้อย คำที่ลงท้ายด้วย 〜的(てき) ใช้เหมือนกัน: 積極的(せっきょくてき)に อย่างกระตือรือร้น

ระหว่าง ตลอด และตามลำดับไหน

ส่วนประกอบที่วางเรื่องหนึ่งไว้ในเวลา หรือให้ที่ในลำดับ

ส่วนประกอบความหมายตัวอย่าง
〜中(ちゅう)/〜中(じゅう)ระหว่าง; ตลอด会議(かいぎ)中(ちゅう), 営業(えいぎょう)中(ちゅう), 工事(こうじ)中(ちゅう), 一日(いちにち)中(じゅう), 世界(せかい)中(じゅう)
อ่านว่า ちゅう หมายถึงอยู่ท่ามกลางกิจกรรมหนึ่ง: 会議中(かいぎちゅう) อยู่ระหว่างประชุม, 営業中(えいぎょうちゅう) (เปิดอยู่ ที่ประตูร้าน), 工事中(こうじちゅう) (กำลังก่อสร้าง) อ่านว่า じゅう หมายถึงตลอดช่วงเวลาหรือทั่วทั้งสถานที่: 一日中(いちにちじゅう) ทั้งวัน, 世界中(せかいじゅう) ทั่วโลก เมื่อพูดกับคนนอกบริษัท จะเรียกเพื่อนร่วมงานโดยไม่มี さん ดังในประโยคข้างบน
〜目(め)ที่-: ตัวเลขที่บอกลำดับ二(ふた)つ目(め), 三回目(さんかいめ), 三日目(みっかめ), 一年(いちねん)目(め), 二人(ふたり)目(め)
ตัวเลขกับลักษณนาม แล้วตามด้วย 目(め) ปริมาณก็กลายเป็นที่ในแถว ตรงกับ “ที่-” ของไทย: 二(ふた)つ目(め)อันที่สอง三回目(さんかいめ)ครั้งที่สาม三日目(みっかめ)วันที่สาม ใช้บอกทาง: 三(みっ)つ目(め)の駅(えき) สถานีที่สาม ในภาษาเขียน 第(だい)〜 ทำหน้าที่เดียวกันจากข้างหน้า
第(だい)〜ที่-; ลำดับที่แบบเขียน第一(だいいち), 第(だい)二(に), 第三回(だいさんかい), 第(だい)一(いっ)歩(ぽ)
หน้าตัวเลขเป็นลำดับที่: 第一(だいいち) ที่หนึ่ง, 第二(だいに)章(しょう) บทที่สอง เป็นทางการและใช้ในภาษาเขียน ในภาษาพูดใช้ 〜目(め) บ่อยกว่า 第一歩(だいいっぽ) คือก้าวแรก ทั้งตามตัวอักษรและเชิงเปรียบเทียบ

เกิดอะไรขึ้นที่รอยต่อ

เมื่อสองส่วนมาชนกัน เสียงเปลี่ยน: ออกเสียงก้อง สั้นลง ซ้ำ หรือสระเก่ากลับมา

ส่วนประกอบความหมายตัวอย่าง
か→が・た→だส่วนที่สองเริ่มด้วยเสียงก้อง本(ほん)棚(だな), 手(て)紙(がみ), 青(あお)空(ぞら), 昔(むかし)話(ばなし), 大(おお)型(がた)
เมื่อคำพื้นเมืองสองคำมาต่อกัน ส่วนที่สองมักเริ่มด้วยเสียงก้อง – k กลายเป็น g, t กลายเป็น d, s กลายเป็น z, h กลายเป็น b: 本(ほん) กับ 棚(たな) ได้ 本棚(ほんだな) ชั้นหนังสือ, 手(て) กับ 紙(かみ) ได้ 手紙(てがみ) จดหมาย, 昔(むかし) กับ 話(はなし) ได้ 昔話(むかしばなし) คันจิยังเหมือนเดิม เปลี่ยนแค่ฟุริงานะ จึงทำให้คำที่รู้จักฟังเหมือนคำแปลกหน้า เป็นแนวโน้ม ไม่ใช่กฎ: 山道(やまみち) ไม่เป็นอย่างนั้น และส่วนที่สองที่มีเสียงก้องอยู่แล้วจะคงเสียงแรกไว้: 一人旅(ひとりたび)
え→あส่วนแรกเปลี่ยนสระท้าย酒(さか)屋(や), 雨(あま)雲(ぐも), 船(ふな)便(びん), 金(かな)物(もの), 雨(あま)傘(がさ)
คำพื้นเมืองไม่กี่คำที่ลงท้ายด้วย え เปลี่ยนเป็น あ เมื่ออยู่หน้าในคำประสม: 雨(あめ) → 雨雲(あまぐも) เมฆฝน, 酒(さけ) → 酒屋(さかや) ร้านเหล้า, 船(ふね) → 船便(ふなびん) ไปรษณีย์ทางเรือ, 金(かね) → 金物(かなもの) ร้านเครื่องเหล็ก นี่คือรูปเก่าแก่ของคำที่โผล่ขึ้นมา และเกิดกับคำกลุ่มเล็ก ๆ เท่านั้น จึงควรเรียนเป็นคำประสม ไม่ใช่เรียนกฎ 木(き) ทำคล้ายกันใน 木陰(こかげ) ร่มเงาของต้นไม้
〜っ〜ท้ายคันจิตัวแรกกลายเป็นสึตัวเล็ก学(がっ)校(こう), 日(にっ)記(き), 結(けっ)果(か), 出(しゅっ)発(ぱつ), 一(いっ)回(かい)
การอ่านแบบจีนจำนวนมากลงท้ายด้วย く, き, ち หรือ つ และพยางค์สุดท้ายนั้นมักหดเป็น っ ตัวเล็กก่อนคันจิตัวถัดไป หลัง く และ き เกิดก่อนเสียง k: 学(がく) กับ 校(こう) ได้ 学校(がっこう) แต่ 学生(がくせい) คง く ไว้ หลัง ち และ つ เกิดก่อน k, s และ t: 日記(にっき), 結果(けっか) ก่อนเสียง h ตัว h ก็กลายเป็น p ด้วย: 出(しゅつ) กับ 発(はつ) ได้ 出発(しゅっぱつ) เวลานับก็เป็นอย่างเดียวกัน: 一回(いっかい), 一本(いっぽん)
人(ひと)々(びと)เครื่องหมายซ้ำ: คันจิตัวเดิมอีกครั้ง มักออกเสียงก้อง人々(ひとびと), 時々(ときどき), 日々(ひび), 国々(くにぐに), 色々(いろいろ)
เครื่องหมายตัวที่สองของ 人々(ひとびと) ไม่ใช่คันจิของตัวเอง แต่เป็นเครื่องหมายที่ซ้ำตัวก่อนหน้า และไม่มีการอ่านอื่นนอกจากนั้น ภาษาไทยก็มี “ ๆ” ใช้ในทำนองเดียวกัน: 人々(ひとびと) คือ 人(ひと) สองครั้ง การซ้ำคำนามให้พหูพจน์หรือความหมาย “แต่ละ” – 人々(ひとびと) ผู้คน, 国々(くにぐに) ประเทศต่าง ๆ, 日々(ひび) วันแล้ววันเล่า – และครึ่งหลังมักใช้เสียงก้องของรายการแรกในกลุ่มนี้ 時々(ときどき) คือบางครั้ง; 色々(いろいろ) เขียนเป็นคะนะบ่อยพอกัน

คำที่ตัดสั้น

คำยืมยาว ๆ และคำประสมยาว ๆ ถูกตัด และรูปสั้นคือคำที่ใช้ทุกวัน

ส่วนประกอบความหมายตัวอย่าง
スマ(ート)+ホ(ン)คำยาวสองคำ เอาสองเสียงแรกของแต่ละคำスマホ, パソコン, エアコン, リモコン, デジカメ
คำยืมยาว ๆ ถูกตัด และรูปที่นิยมที่สุดมีสี่เสียง คือสองเสียงแรกของแต่ละส่วน: スマートフォン → スマホ, パーソナルコンピューター → パソコン, リモートコントロール → リモコン, デジタルカメラ → デジカメ รูปสั้นคือคำปกติ ส่วนรูปยาวฟังเหมือนคู่มือการใช้งาน
(アル)バイトคำยาวคำเดียว ตัดเหลือส่วนเดียวバイト, コンビニ, テレビ, アニメ, デパート
คำยืมยาวคำเดียวมักถูกตัดจากข้างหน้า: テレビジョン → テレビ, アニメーション → アニメ, コンビニエンスストア → コンビニ; デパート คือส่วนที่เหลือของห้างสรรพสินค้า アルバイト จากคำเยอรมันที่แปลว่างาน ถูกตัดจากข้างหลังแทน: バイト งานพาร์ตไทม์
学(がく)(生(せい))割(わり)(引(びき))คำประสมยาว เก็บคันจิตัวแรกและตัวที่สาม学割(がくわり), 就活(しゅうかつ), 特急(とっきゅう), 国連(こくれん), 自販機(じはんき)
คำประสมที่เกิดจากสองคำ คำละสองตัวคันจิ มักถูกตัดเหลือคันจิตัวแรกของแต่ละคำ: 学生割引(がくせいわりびき) → 学割(がくわり), 就職活動(しゅうしょくかつどう) → 就活(しゅうかつ) การหางาน, 国際連合(こくさいれんごう) → 国連(こくれん) สหประชาชาติ รูปสั้นเป็นรูปมาตรฐาน แม้ในข่าว การอ่านอาจเปลี่ยนระหว่างทาง: 特別急行(とくべつきゅうこう) → 特急(とっきゅう) โดยมี っ ตัวเล็ก

ลองด้วยตัวเอง